Studentë nga të gjitha shtresat e shoqërisë po bëhen gjithnjë e më të ngjashëm me njëri-tjetrin, ndërsa po delegojnë procesin e të menduarit te chatbot-et me inteligjencë artificiale. Pasojat tashmë janë të matshme: nxënësit në arsimin fillor po humbasin aftësi njohëse, çka po reflektohet në rënien e rezultateve në provime.
Më e vështirë për t’u matur, por e pamundur për t’u injoruar për këdo që kalon kohë në ambientet shkollore, është ajo që po ndodh në klasat universitare. Studentët, pavarësisht prejardhjes, po shndërrohen në “enë bosh” që përsërisin përgjigjet e prodhuara nga AI, pa u përfshirë realisht në analizë apo reflektim kritik mbi materialin.
Një studente në Universitetin Yale, e identifikuar si Amanda, i tha CNN se proza monotone e ChatGPT po depërton edhe në seminaret e universiteteve elitare. Sipas saj dhe bashkëstudentëve, diskutimet në klasë janë bërë gjithnjë e më të sheshta dhe të parashikueshme, si pasojë e mbështetjes së tepruar tek AI për të strukturuar mendimin.
Gjatë një momenti të sikletshëm heshtjeje në klasë, Amanda vuri re se “dikush po shkruante me shpejtësi në laptop, duke i bërë pyetjen AI-së që profesori sapo kishte drejtuar mbi leximin”.
“Të gjithë tani tingëllojnë njësoj,” tha ajo. “Në vitin tim të parë në universitet, diskutimet ishin shumë më të larmishme. Njerëzit sillnin këndvështrime të ndryshme dhe kontribuonin në mënyra të ndryshme, edhe kur ndërtonin mbi idetë e njëri-tjetrit.”
Amanda nuk është e vetmja që e vëren këtë fenomen. Një tjetër studente, Jessica, përshkruan se fillimi i çdo ore mësimi është kthyer në një “garë” për të përdorur AI-në. “Në fillim të klasës, mund të shohësh pothuajse çdo student duke ngarkuar dokumente PDF në AI,” tha ajo.
Studime të shumta kanë analizuar ndikimin e inteligjencës artificiale në mënyrën si shprehemi dhe arsyetojmë. Një studim i fundit, i publikuar në revistën Trends in Cognitive Sciences, argumenton se modelet e mëdha gjuhësore po zbehin mënyrën si përdoruesit i qasen problemeve, si përdorin gjuhën dhe si arsyetojnë. Autorët theksojnë se, duke përdorur AI për të menduar, ne po zëvendësojmë në heshtje mendimet tona me një produkt të unifikuar – një përzierje e homogjenizuar e të dhënave mbi të cilat është trajnuar modeli.
Morteza Dehghani, profesor i psikologjisë dhe shkencave kompjuterike në Universitetin e Kalifornisë Jugore dhe bashkautor i studimit, i tha CNN se implikimet janë “mjaft shqetësuese”.
“Nëse njerëzit humbasin diversitetin njohës apo bien në dembelizëm intelektual, kjo padyshim që do të ketë ndikim të madh në shoqëri,” u shpreh ai.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto
