Si të ndërtoni një biznes jetëgjatë?

Si të ndërtoni një biznes jetëgjatë, në një kohë kur bizneset nuk zgjasin?


Autori Bourree Lam shfaqi një pyetje interesante: “A do të jetojnë firmat aq sa jetonin dikur?” pyetje së cilës ajo iu përgjigj, “Mesa duket jo: Richard Foster, një lektor i Shkollës së Manaxhimit të Yale-it, ka gjetur se periudha mesatare e jetëgjatësisë së një kompanie ka rënë nga 67 vite që ishte në vitet 1920 në 15 vite që është sot. Gjithashtu Foster ka zbuluar se mesatarisht një kompani zëvendësohet çdo 2 javë dhe vlerëson se 75% e 500 firmave të vlerësuara nga Standard & Poors do të zëvendësohen nga kompani të tjera deri në 2027-ën.”

Kompanitë evoluojnë, nuk treten në eter. Qoftë nëpërmjet një përvetësimi, shkrirje ose rimarkimi, disa nga korporatat më të suksesshme e braktisin në mënyrë vullnetare modelin e tyre origjinal të biznesit për të lënë të lira burime për inovacion dhe sukses të vazhdueshëm. Kështu pra, për të ngritur një biznes jetëgjatë, skuadrat e manaxhimit duhet të bëjnë këto tre gjëra:

1. Të lënë rrethanat që të sjelin inovacionin

2. Të ndërtojnë dhe të mbajnë një skuadër “globale”

3. Të ngulin këmët fort pavarësisht pengesave

Si e dikton konteksti inovacionin?

Ndërmarrësit kanë një zakon të keq kur besojnë se idetë e tyre do të jenë ato që do të ndryshojnë “lojën” në industri. Ndërsa një koncept i freskët mund të duket interesant dhe inovativ, zotëruesit e bizneseve duhet të pyesin veten: është ajo një gjë që konsumatorët e duan? Është praktike?

Për fatin e tyre të keq, shumë ide brilante dështojnë, sepse dalin në kohën e gabuar. Para shfaqjes së bizneseve online, Kozmo.com dhe Webvan u bënë shpejt pionerët e dërgesave sipas kërkesave të konsumatorit, një industri në të cilën Instacart dhe Uber tani lulëzojnë. Një fakt i tishtueshëm është se, këto ide u prezantuan para se telefonat “inteligjentë” të shpikeshin dhe kur krahu i punës ishte i shtrenjtë. Momentalisht, Uber vlerësohet me një vlerë të ‘tepruar’ prej 50 miliardë $ dhe nuk ka për t’u larguar shpejt nga tregu. Ishte një nga kompanitë e para nga ku u ngjiz ideja, por Uber gjeti kohën e duhur për t’u kapitalizuar mbi infrastrukturën dhe inventarët ekzistentë për të rritur biznesin e saj. Edhe pse është vetëm 6 vjeç, ajo është një një brand me një fuqi domethënësenë treg.

Pse kultura e kompanisë duhet të jetë prioriteti i parë për ju?

Shumë prej zotëruesit e bizneseve të vogla mund të ndërtojnë biznese miliona dollarëshe me forcat e tyre me teknologjinë në anën e tyre dhe duke mbajtur gjithmonë “dyert hapur” për kontraktorët. Por suksesi i këtrye kompanive tenton të jetë jetëshkurtër, sepse konkurrentët e rinj hyjnë në treg dhe i furnizojnë konsumatorët me një produkt dhe një çmim më të mirë.

Për një organizatë që do të lulëzojë për një kohë të gjatë, liderat e tyre duhet të bëjnë prioritet lumturinë e punonjësve për të ndërtuar një kompani nga ku punonjësit nuk duan të largohen. Derisa ekspertët vlerësojnë koston e kthimit të punonjësve është 65,510$, bizneset nuk mund të lejojnë pjesëtarë të rëndësishëm të stafit të tyre të largohen.

Për të ndërtuar një kompani e cila zgjat në kohë, Chris Helle nga Hubspot insiston se sekreti është: Në rradhë të parë rregulloni kulturën. Vlerat themelore të forta dhe kënaqësia në punë themelojnë një organizëm, mbi të cilin komapnitë mund të rriten në mënyrë konsistente.

Çfarë mund të bëjë kurajo për sipërmarrësit në vështirësi?

Gjatë fjalimit të saj të 2013 në TED, psikologia Angela Lee Duckworth sugjeroi se çelësi drejt suksesit është kurajo. Kompanitë janë të destinuara të dështojnë kur liderat e tyre humbin shpresën dhe dorëzohen. Ndërsa rruga e suksesit është e mbushur me sfida, sipërmarrësit e zgjuar qëndrojnë të përgatitur për të përballuar çdo situatë me një qëndrim prej fitimtari. Humbjen e kurajos, shpjegon Amy Rosen, është “vrasësja e sipërmarrjes.” Për fat të mirë, kurajo është një zotësi që fitohet, pra mund të mësohet.

Sipas Travis Bradberry, sipërmarrësit që kanë kurajon e duhur për të patur sukses rrallë bien pre e dështimeve dhe e konsiderojnë falimentimin si një pjesë e domosdoshme e proçesit të të mësuarit. Dhe e lënë mënjanë egon e tyre kur përballën me çështje, duke pranuar përgjegjësinë e veprimeve të tyre, por duke qëndruar të fokusuar në rezultate.

Artikulli u publikua më parë te Entrepreneur.

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.

Na Suporto
Business Mag Nr. #41 – Mars 2026

Shqipëria… e brezit që po vjen!

Arsimimi dhe edukimi janë kura që ndal çdo të keqe. Një komb i arsimuar, një komb që investon në rininë e tij, në gjeneratat që i lënë vendin njëra-tjetrës, është padyshim një komb që do të ketë prosperitet dhe stabilitet afatgjatë. Shqipëria ka ende shumë mangësi në këtë aspekt; strukturat arsimore dhe programet edukative të vjetëruara shpesh nuk i përgjigjen kërkesave të kohës dhe tregut të punës. Por diçka ka nisur të lëvizë. Reforma të reja, iniciativa private, bashkëpunime ndërkombëtare dhe, mbi të gjitha, një valë e re entuziazmi tek të rinjtë po krijojnë shenja të qarta optimizmi.

Ky edicion i revistës vë në qendër të vëmendjes pikërisht këtë frymë të re. Në kopertinë kryesore sjellim historitë frymëzuese të pesë adoleshentëve të talentuar, të motivuar, me ambicie të mëdha dhe shpirt luftarak. Ata nuk janë thjesht nxënës të shkëlqyer, por ambasadorët e vërtetë të Shqipërisë të së nesërmes, dëshmi e gjallë se potenciali ynë kombëtar është vital.

Në faqet e brendshme, Bledar Shella, kreu i  bordit të Shoqatës së Bankave të Shqipërisë, na flet hapur për të ardhmen e sektorit financiar, sfidat e digjitalizimit dhe rolin e bankave në mbështetjen e ekonomisë reale. …

See more
Follow us
0