Si është të jetosh me të dhënat? - Business Magazine Albania

Si është të jetosh me të dhënat?


Të dhënat janë bërë nga gjurmët dixhitale që kemi lënë pas, kur ne përdorim kartat e kreditit, telefonat mobil ose gjatë shfletimit në web. Përdorimi me kujdes dhe me saktësi i këtyre të dhënave na jep fushëveprim të paparë për të kuptuar shoqërinë tonë dhe për të përmirësuar mënyrën se si jetojmë dhe punojmë. Por, ajo që punon në teori nuk mund të përkthehet edhe në botën reale, ku ndërveprimet komplekse të njeriut gjithmonë nuk mund të jenë të pushtuara, qofshin edhe nga modelet më të sofistikuara. Të dhënat na kërkojnë për të eksperimentuar në një shkallë më të gjerë.

Për shembull, duke ndërtuar një faqe interneti, bazuar në hartat e Google, duke përdorur gjurmët dixhitale të shoqërisë për hartën e varfërisë, vdekshmërinë foshnjore, shkallën e krimit, ndryshimet në PBB-së, si dhe tregues të tjerë social, lagje me lagje – të gjitha do të përditësohen çdo ditë. Kjo aftësi e re lejon shikuesit për të parë, për shembull, ku iniciativat e qeverisë janë duke ecur.

Por, ndërkohë që mjetet e këtilla “mbresëlënëse” vizualizimi mund të rrisin në mënyrë të ndjeshme transparencën dhe njohuritë publike, këto vegla ende janë çuditërisht të kufizuara kur zbatohet për zgjidhjen e problemeve të shoqërisë.

Edhe përdorimi i metodës normale shkencore nuk punon; duke pasur parasysh që ka shumë matje dhe me lidhje shumë më të mundshme në mesin e asaj që është duke u matur, mjetet tona standarde statistikore kanë gjeneruar rezultate absurde. Pa ditur të gjitha alternativat e mundshme, ne nuk mund të formojnë një grup të kufizuar edhe në qoftë se ne mund të mbështetemi në eksperimentet laboratorike për të provuar rastësi, ne duhet provuar atë në botën reale, duke përdorur vëllime masive të të dhënave në kohë reale.

Për të parë se si funksionojnë gjërat në të vërtetë, ne duhet të ndërtojmë laboratorët e jetesës, që është komunitet i gatshëm që të provojmë mënyra të reja se si duhet bërë gjërat, të jetë i hapur për të vepruar. Një shembull i një laboratori të tillë është “qyteti i hapur i të dhënave”, në qytetin e Trentos në Itali. E rëndësishmja është se ky laborator i gjallë ka miratimin dhe pëlqimin për t’i informuar të gjithë ata që janë të përfshirë; ata e kuptojnë se janë duke marrë pjesë në një eksperiment të tillë, ku qëllimi i të cilit është për të krijuar një mënyrë më të mirë të jetesës.

Një sfidë e madhe për një laborator të gjallë është për të mbrojtur privatësinë individuale pa zvogëluar potencialin për qeverisje më të mirë. Laboratori Trento, për shembull, do të pilotoj “marrëveshjen e re të të dhënave”, e cila u jep përdoruesve më shumë kontroll mbi të dhënat e tyre personale me anë të sistemit të hapur Personal Data Store. Ne shpresojmë që aftësia për të ndarë të dhënat në mënyrë të sigurt, duke mbrojtur privatësinë, do të nxisë individët, kompanitë dhe qeveritë për të komunikuar idetë e tyre gjerësisht dhe kështu të rris produktivitetin dhe krijimtarinë në të gjithë qytetin.

Por, vështirësia më e madhe në përdorimin e të dhënave për të ndërtuar një shoqëri më të mirë është në gjendje të ndërtoj një brez të gjerë njerëzor, të kuptuarit intuitiv së fizikës sociale. Ndonëse, të dhënat e dendura, të vazhdueshme dhe llogaritjet moderne na lejojnë për të hartuar më shumë detaje në lidhje me shoqërinë dhe për të shpjeguar se si komuniteti mund të punojë. Modelet e tilla matematikore të papërpunuara përmbajnë shumë variabla dhe marrëdhënie komplekse për t’u kuptuar nga shumica e njerëzve.

Ajo që nevojitet është një lloj dialogu mes intuitës njerëzore dhe realitetit bindës së të dhënave – një dialog i tillë aktualisht mungon nga menaxhimi dhe sistemi qeverisës. Nëse të dhënat vendosen në mënyrë efektive, njerëzit duhet të jenë në gjendje për t’i kuptuar dhe interpretuar statistikat përkatëse.

Kjo kërkon një kuptim të ri të sjelljes njerëzore dhe dinamikën sociale që shkon përtej modelit tradicional ekonomik dhe politik. Vetëm duke zhvilluar shkencën dhe gjuhën e fizikës sociale do të jemi në gjendje të bëjmë një botë të të dhënave – një botë në të cilën ne duhet të jetojmë.

Burimi: Shkruar nga Albert Spahiu dhe publikuar në gazetaekonomia.com

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Kjo punë që e bëjmë me shumë dashuri nuk ka të paguar. Ne jemi platforma e vetme e cila promovon modelin pozitiv të sipërmarrjes së lirë. Përmes kësaj platforme mbështesim edukimin gjatë gjithë jetës si mjet për zhvillimin personal dhe profesional të brezave. Kontributi juaj do të na ndihmojë në vazhdimin e këtij misioni në gjithë trevat shqipfolëse.

Mund të kontribuoni KETU. Falemnderit.

Must watch
Business Mag Nr. #28 - Prill 2022

Si sipërmarrës e keni dëgjuar, madje e keni predikuar shprehjen: jeta nuk bëhet më e lehtë, thjesht ju bëheni më të fortë. Kësaj radhe po e përjetojmë siç nuk e kishim imagjinuar.

Ndërsa po synonim të dilnim nga kthetrat e pandemisë, një tjetër plagë goditi Europën. Sulmi rus ndaj Ukrainës, i pakonceptueshëm nga bota moderne, erdhi si një Tsunami në Europë dhe madje në të gjithë Botën. Lufta me armë shkatërruese, deri tek kërcënimi i përdorimit të armëve nukleare, po sjell një dëm të jashtëzakonshëm për Ukrainën dhe popullin e saj. Mijëra të vrarë dhe mbi 4 milionë të shpërngulur nga vendi, pavarësisht rezistencës së fortë dhe të paparashikuar të ukrain- asve.

Zhvillimet dinamike në më pak se një muaj, çuan në vendime të pamenduara më parë për dhjetëra kompani ndërkombëtare. Tregjet e lëndëve të para panë çmime të rritura me ritmet më të larta të 40 viteve të fundit, ndërsa sheshet në kryeqytetet botërore, përfshirë Tiranën, pritën protestat, fillimisht kundër luftës e më tej kundër rritjes së çmimeve. Më 8 Mars, Çmimi i Naftës kaloi nga 199 lekë/litër në 260-270 lekë për litër, ndërsa po gjatë marsit, çmimi i bukës masive kaloi nga 80 lekë në 100 dhë së fundi 120 lekë. Qeveria ngriti komitete për të …

Shiko më shumë
Na ndiqni në rrjetet sociale
0