Në të 40-at dhe 50-at shumë njerëz ndihen më të qëndrueshëm në jetë: karriera është konsoliduar, familja ka marrë formë dhe vetëbesimi është më i madh. Por pikërisht në këtë fazë, trupi fillon të dërgojë sinjale që nuk mund të injorohen më lehtë si dikur: energji më e ulët, dhimbje kyçesh, shtim gradual në peshë.
Megjithatë, kjo periudhë është edhe një dritare vendimtare mundësish. Zakonet që ndërtoni tani kanë ndikim të drejtpërdrejtë në cilësinë e jetës suaj në të 60-at, 70-at dhe më tej. Lajmi i mirë? Nuk është kurrë vonë për të filluar.
Ja pesë zakone kyçe që ekspertët e shëndetit rekomandojnë për një jetë më të gjatë dhe më cilësore.
1. Jepini përparësi aktivitetit fizik për muskuj dhe kocka të forta
Pas moshës 40 vjeç, humbja e masës muskulore fillon gradualisht dhe përshpejtohet në të 50-at. Kjo ndikon në forcë, ekuilibër, metabolizëm dhe pavarësi fizike.
Zgjidhja është stërvitja e rregullt, veçanërisht ajo me rezistencë (ushtrime si squats, lunges, pompa, pesha dore). Rekomandohet të paktën dy herë në javë, duke ushtruar deri afër lodhjes muskulore.
Po aq e rëndësishme është edhe aktiviteti kardiovaskular: ecje e shpejtë, vrap, biçikletë apo not. Synoni rreth 150 minuta aktivitet të moderuar në javë. Edhe ecja e përditshme, në intervale të paktën 10-minutëshe, ka përfitime të mëdha për zemrën dhe jetëgjatësinë.
Lexo edhe:3 truket kryesore për të përshpejtuar internetin tuaj në shtëpi
2. Ushqehuni në mënyrë të balancuar dhe të qëndrueshme
Në mes të jetës, shtimi në peshë nuk lidhet domosdoshmërisht me “ngadalësimin e metabolizmit”, por me më pak lëvizje dhe zakone ushqimore të grumbulluara ndër vite. Një model i rekomanduar gjerësisht është dieta mesdhetare, e pasur me perime, fruta, drithëra integrale, vaj ulliri, peshk dhe proteina cilësore. Tre prioritete kryesore ushqimore:
- Më shumë proteina: Pas moshës 40 vjeç nevojiten rreth 1–1.2 g proteinë për kg peshë trupore në ditë, për të ruajtur muskujt.
- Fibra: Ndihmon në kontrollin e peshës, sheqerit në gjak dhe kolesterolit. Synoni 25–30 g në ditë nga perime, fruta, bishtajore dhe drithëra.
- Kontroll porcionesh: Nëse lëvizni më pak se më parë, keni nevojë për më pak kalori – por jo për më pak cilësi.
3. Vlerësojeni më shumë gjumin
Gjumi cilësor bëhet më i vështirë, por edhe më i rëndësishëm në këtë moshë. Çrregullimet e gjumit lidhen me rritje të rrezikut për sëmundje kardiovaskulare, diabet dhe rënie njohëse.
Synoni të paktën 7 orë gjumë cilësor në natë. Vendosni orar të rregullt zgjimi, ekspozohuni ndaj dritës në mëngjes dhe shmangni ekranet, alkoolin dhe ushtrimet intensive para gjumit.
Nëse ndiheni të lodhur edhe pas gjumit të mjaftueshëm, kjo mund të jetë shenjë e problemeve si apnea e gjumit ose pagjumësia – të dyja janë të trajtueshme dhe nuk duhen neglizhuar.
4. Monitoroni shëndetin para se të shfaqen problemet
Shumë sëmundje kronike zhvillohen në heshtje gjatë kësaj periudhe. Kontrollet parandaluese janë thelbësore.
Disa ekzaminime të rëndësishme:
- Matje e rregullt e tensionit
- Analiza për kolesterolin dhe diabetin
- Kolonoskopia nga mosha 45 vjeç
- Mamografia për gratë nga mosha 40 vjeç
- Konsultë për prostatën për burrat nga mosha 50 vjeç
- Vizitat vjetore te mjeku i familjes ndihmojnë në parandalim, vaksinim dhe këshillim të personalizuar.
5. Menaxhoni stresin
Stresi kronik dëmton zemrën, trurin dhe sistemin imunitar. Praktika si frymëmarrja e thellë, meditimi apo teknika të relaksimit mund të bëjnë diferencë reale.
Po aq e rëndësishme është lidhja sociale. Studimet tregojnë se izolimi shoqëror rrit ndjeshëm rrezikun e vdekjes së parakohshme. Miqësitë, komuniteti, vullnetarizmi apo thjesht kontaktet e rregullta me njerëz të afërt janë mbrojtës të fuqishëm për shëndetin mendor dhe fizik.Të 40-at dhe 50-at nuk janë fillimi i rënies, por një mundësi reale për të investuar në veten tuaj. Me lëvizje, ushqim të mirë, gjumë cilësor, kujdes shëndetësor dhe lidhje njerëzore, ju po ndërtoni themelet e një jete më të gjatë, më aktive dhe më të shëndetshme.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Kjo punë që e bëjmë me shumë dashuri nuk ka të paguar. Ne jemi platforma e vetme e cila promovon modelin pozitiv të sipërmarrjes së lirë. Përmes kësaj platforme mbështesim edukimin gjatë gjithë jetës si mjet për zhvillimin personal dhe profesional të brezave. Kontributi juaj do të na ndihmojë në vazhdimin e këtij misioni në gjithë trevat shqipfolëse.
Mund të kontribuoni KETU. Falemnderit.
