Imagjinoni pak këtë skenar, Uleni për të bërë raportin, por ju duhet t’i dërgoni një mesazh partnerit për informacionin mbi kredinë e shtëpisë. Ndërkohë që prisni përgjigjen, kontrolloni shpejt email-in, shfletoni pak rrjetet sociale dhe përfundoni duke parë ofertat e fundit të dyqanit tuaj të preferuar. Papritur, ka kaluar një orë dhe ju ende nuk keni filluar me raportin që ka një deadline, në fakt e kishte dje. Tingëllon e njohur?
Mund të duket e natyrshme të fajësojmë telefonat për këtë lloj shpërqendrimi, por një studim i ri tregon se problemi nuk është aq i thjeshtë.
Telefoni nuk është gjithmonë problemi
Një studim i publikuar në revistën Frontiers in Computer Science zbulon se edhe kur telefonat nuk janë pranë nesh, ne përsëri e gjejmë një mënyrë për t’u shpërqendruar.
Sipas autorit të studimit, Dr. Maxi Heitmayer, njerëzit përdorin më shumë telefonin kur ai është lehtësisht i arritshëm, por edhe kur nuk është pranë, shpërqendrimi vazhdon përmes kompjuterit ose aktiviteteve të tjera.
Lexo gjithashtu: 5 librat që çdo sipërmarrës i një biznesi të vogël duhet t’i lexojë
Për të testuar këtë, ai organizoi një eksperiment ku pjesëmarrësit punuan për pesë orë në dy situata të ndryshme:
- Me telefonin afër tyre.
- Me telefonin të vendosur larg
Rezultatet? Kur telefoni ishte pranë, njerëzit e përdornin pothuajse dyfish më shumë. Por kur ai nuk ishte i arritshëm, ata gjenin mënyra të tjera për t’u shpërqendruar, si të shfletonin internetin ose të hapnin faqe të tjera në kompjuter.
Pse na pëlqen të shpërqendrohemi?
Nuk është vetëm telefoni që kërkon vëmendjen tone, është vetë natyra jonë.
“Bota është e mbushur me shpërqendrime, dhe shpesh jemi ne që i kërkojmë ato,” thotë Heitmayer. 89% e ndërprerjeve të punës ndodhin sepse ne vetë zgjedhim të largohemi nga detyra jonë, jo sepse telefoni na thërret.
Lexo gjithashtu: Samir Mane, shqiptari i parë në listën e miliarderëve të Forbes
Nga pikëpamja evolucionare, ne nuk jemi krijuar për të qëndruar të fokusuar për orë të tëra pa ndërprerje. Monitorimi i rrethit shoqëror dhe ndërveprimi me të tjerët kanë qenë gjithmonë të rëndësishme për mbijetesën tonë.
Në njëfarë mënyre, kërkimi i shpërqendrimeve është natyral, por problemi fillon kur shpërqendrimi bëhet aq i shpeshtë dhe i pavetëdijshëm, saqë ndikon në produktivitetin dhe mirëqenien tonë.
Si të kufizojmë shpërqendrimet nga telefoni?
Nëse doni të kaloni më pak kohë në telefon, hapi më i thjeshtë dhe më efektiv është ta mbani atë larg vetes.
Kur telefoni është pranë, tundimi për ta përdorur është shumë më i madh. Në eksperimentin e Heitmayer-it, njerëzit e përdorën telefonin pothuajse dyfish më shumë kur ishte afër, krahasuar me kur ishte larg.
Si mund ta zbatoni këtë në përditshmërinë tuaj?
-Mbajeni telefonin në një dhomë tjetër kur punoni ose studioni.
-Vendosni një barrierë të vogël fizike, edhe nëse duhet vetëm të ngriheni nga vendi për ta marrë, do të jetë mjaftueshëm për të zvogëluar përdorimin e pavetëdijshëm.
-Përdorni “Do Not Disturb” për të reduktuar ndërprerjet nga njoftimet.
Jo varësi, por zakon
Nuk është se jemi “të varur” nga telefonat në të njëjtën mënyrë si ndaj substancave apo lojërave të fatit.
Në varësinë tradicionale, mungesa e stimulit rrit dëshirën për të. Ndërsa me telefonat ndodh e kundërta, sa më shumë i përdorim, aq më shumë na tërheqin. Por nëse i lëmë mënjanë për një kohë, shpesh harrojmë për ta dhe angazhohemi në aktivitete të tjera më produktive.
Një mënyrë e mirë për të kufizuar përdorimin e telefonit është të bëhemi të vetëdijshëm për zakonet tona.
Si ta përdorim teknologjinë në mënyrë të zgjuar?
Teknologjia është një mjet, jo një armik. Problemi nuk është telefoni në vetvete, por si dhe sa e përdorim atë.
Një studim tregoi se studentët performuan më dobët kur kishin qasje të pakufizuar në telefon gjatë mësimit, por kur e përdorën si mjet për të ndihmuar në mësim, rezultatet e tyre u përmirësuan ndjeshëm.
Kjo do të thotë që nuk kemi pse të shmangim teknologjinë plotësisht, por duhet ta përdorim në mënyrë të vetëdijshme.
Disa strategji që mund t’ju ndihmojnë:
-Vendosni qëllime specifike për kohën e kaluar në telefon.
-Krijoni kufizime të qarta për përdorimin e tij, veçanërisht gjatë punës apo studimeve.
-Përdorni aplikacione që monitorojnë kohën tuaj të ekranit dhe ju ndihmojnë të reflektoni mbi përdorimin tuaj.
Për adoleshentët, si të menaxhojnë më mirë kohën në telefon?
Për të rinjtë, është e rëndësishme të kuptojnë ndikimin që ka telefoni në mënyrën si ndihen dhe si e përdorin kohën e tyre.
Prindërit dhe mësuesit mund t’i ndihmojnë duke bërë pyetje të thjeshta:
“Çfarë po shikon në rrjetet sociale? A mund ta kujtosh përmbajtjen e fundit që pe?”
‘‘Sa kohë kalove duke bërë scroll? A të ndihmoi të ndihesh më mirë apo më i lodhur?”
Duke reflektuar mbi këto pyetje, të rinjtë mund të kuptojnë më mirë se si teknologjia ndikon në mirëqenien e tyre.
Pse kemi frikë nga qetësia?
Në fund të fundit, një nga arsyet kryesore pse përdorim telefonin është sepse nuk duam të ndihemi të papunë.
“Njerëzit kanë zhvilluar një frikë të thellë nga qëndrimi bosh,” thotë Heitmayer. “Nëse qëndrojmë në publik pa bërë asgjë, nuk ndihemi rehat. Por sapo marrim telefonin, duket sikur jemi ‘të zënë’.”
Kjo nevojë për të qenë gjithmonë të angazhuar mund të çojë në një përdorim të tepruar të telefonave, edhe kur nuk kemi ndonjë arsye konkrete për t’i përdorur.
Në fund të fundit, çelësi nuk është të fajësojmë teknologjinë, por të menaxhojmë zakonet tona në mënyrë të vetëdijshme.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Kjo punë që e bëjmë me shumë dashuri nuk ka të paguar. Ne jemi platforma e vetme e cila promovon modelin pozitiv të sipërmarrjes së lirë. Përmes kësaj platforme mbështesim edukimin gjatë gjithë jetës si mjet për zhvillimin personal dhe profesional të brezave. Kontributi juaj do të na ndihmojë në vazhdimin e këtij misioni në gjithë trevat shqipfolëse.
Mund të kontribuoni KETU. Falemnderit.