Koha para ekraneve, si po ndikon tek gjumi? - Business Magazine Albania

Koha para ekraneve, si po ndikon tek gjumi?


Anisa Tahiri Psikologe

Vitet e fundit, jemi dëshmitarë të një ndryshimi dramatik në mënyrën sesi familjet e përdorim teknologjinë. Si asnjëherë më parë, koha që po shpenzojmë përballë ekraneve po rritet ndjeshëm.

Studiues nga e gjithë bota po punojnë të analizojnë pasojat e kësaj mënyre jetese që na dallon nga paraardhësit tanë. Është fenomen relativisht i ri. Askush nuk do të mund ta parashikonte që jetët tona do të lidheshin kaq fort me ekranet. Atyre do t’u besonim momentet tona më të lumtura, por edhe ato më të trishtuarat. Momentet tona më të çuditshme, madje edhe momentet kur ndihemi më vulnerabël. Ekranet janë dëshmitarët e shqetësimeve tona, e çasteve të lumtura, të qeshurave tona. Gati, gati na duket sikur çdo gjë bëhet për hir të dokumentimit në ekran. Jetojmë për të qenë në ekran. Çdo gjë ndodh rreth ekraneve të shumta: që nga lindja e fëmijës, festat e ditëlindjeve, shopping, e deri deri te postimi i fotove të atyre që ndërrojnë jetë.

Lexo: Veçoritë e liderit të mirë në kohë krize

Nëse e gjen veten duke kaluar nga laptopi, tek telefoni, e më pas tek telekomanda e televizorit, mos u shqetëso, nuk je vetëm. Por sigurisht kjo nuk vjen pa një çmim për t’u paguar.

A po e paguajmë me orët tona të gjumit, qëndrimin para ekraneve?

Një studim i publikuar në 2017 nga studiues amerikanë (J. Parent, W. Sanders, R. Forehand), shqyrtoi lidhjen mes kohës përpara ekranit (televizor, kompjuter, smartphone, video lojëra dhe tablet) dhe problemet me gjumin të moshave nga 3 deri 17 vjeç. Si rezultat u pa se sa më shumë kohë shpenzohej përpara ekranit aq më shumë probleme me gjumin ata kishin, pavarësisht moshës, qoftë fëmijë apo adoleshent. Një tjetër studim arriti në rezultatin që fëmjët, të cilët flinin në një dhomë me një ekran (smartphone, TV) pranë shtratit, në fakt flinin 20.6 minuta më pak gjumë se të tjerët. (Lexo më tepër) Madje vetëm prania e një ekrani të vogël (Jo TV) mjaftoi që të krijonte ndjesinë e pangopjes me gjumë.

Arsyet pse ndikon koha që shpenzojmë tek ekranet, në cilësinë e gjumit janë nga më të ndryshmet. Së pari është edhe se drita artificiale e ekraneve është parë të  vonoje çlirimin e hormonit të gjumit: melatoninës. Nuk duhet anashkaluar edhe lloji i përmbajtjes që këto ekrane servirin: lajmet, filmat, videot që shohim, a na bëjnë të besojmë që bota po bëhet më e keqe? Që bota po bëhet më e egër? Që njerëzit janë të pamëshirshëm? Që vdekja na gjendet pranë? Që nuk po jetojmë jetën që meritojmë të jetojmë? Që nuk kemi mjaftueshëm dashuri? Që nuk kemi mjaftueshëm të mira materiale sa të tjerët? Pra, mund të jetë një inicues për FOMO.

Arsye tjetër është ekspozimi elektromagnetik. Një grup studiesish australianë publikuan në Neuroreport, se hulumtimet e tyre kishin treguar që telefonat celularë transmetonin sinjale nga fushat elektromagnetike dhe ekspozimi jonë ndaj këtyre fushave përpara gjumit ndikonte që të kemi vështirësi që të na zërë gjumi.

Sigurisht këto janë vetëm disa nga arsyet.

Të largohemi nga ekranet është bërë gati gati e pamundur. Na mbetet vetëm të rrisim vetëkontrollin ndaj kësaj sfide të re dhe të kudjesemi sa më shumë për veten tonë, e ta mbrojmë cilësinë e gjumit sepse duke “mbrojtur gjumin” po mbrojmë ne fakt edhe mirëqënien tonë.

Must watch
Business Mag Nr. #25 - Mars 2021

Kjo periudhë përkon me një vit të plotë në kushte pandemie në vendin tonë, në Europë dhe në mbarë botën. Në një vit ndodhën shumë zhvillime, të paparashkuara ndonjëherë më parë nga ne, duke hedhur poshtë shumë plane apo projekte tonat për rritjen. Por, në këtë kohë sipërmarrje të ndryshme u vunë në lëvizje për të gjetur zgjidhje të reja e për të siguruar mbijetesën.

Në këtë numër të revistës, vijnë zhvillimet përmes gjurmëve që kanë lënë tek industri, sipërmarrje apo individë sipërmarrës.

Pano Soko, ekonomist i njohur flet për efektet e paketave ekonomike të mbështetjes dhe nevojën për paketa ndihme në industritë e prekura.

Rubrika 3X3 i kushtohet industrisë së verërave. Nga intervistat tona me 3 prodhues rezulton se

verërat shqiptare janë të “paralizuara” nga pandemia.

Verërat janë në një trend me turizmin. Brunila Liçaj, profesore dhe eksperte në fushën e turizmit është optimiste për të ardhmen e kësaj fushe.

Në rubrikën e brandeve kemi sjellë, fabrikën e qumështit dhe prodhimeve të bulmetit “Lufra”, ndërsa një brand që po rimëkëmbet nga Kosova është prodhuesi i këpucëve artizanale “Perolli”. Të dy këto brande janë model frymëzimi për njerëzit e punës!

Një pjesë e rëndësishme e revistës i dedikohet konkursit dhe fituesve të Businessmag në …

Shiko më shumë
Na ndiqni në rrjetet sociale
0