Ja si bëhej promovimi i produkteve ‘Made in Albania’, në panairet ndërkombëtare të viteve ’20-’30

Shqipëria ka një historik të pasur të pjesëmarrjes në panairet ndërkombëtare. Që në vitet ’20 vendi ynë merrte pjesë në panairet ndërkombëtare që mbaheshin në Itali e Greqi. Si në panairin e Barit (Fiera del Levante), ashtu edhe në Panairin e Selanikut Shqipëria ka pasur një prezencë të konsiderueshme me pavione, duke u përfaqësuar atje me produktet bujqësore e blegtorale si dhe me ato të artizanatit.

Deri në vitin 1930 Shqipëria do të merrte pjesë në Panairin e Selanikut, ku më pas do të ndërpriste për tre vite pjesëmarrjen për t’u rikthyer në vitin 1933 e për të vijuar më pas pjesëmarrjen thuajse të përvitshme.

Organizatorët shqiptarë të panairit do të bënin shpesh ftesa për pjesëmarrje gazetarësh për të mbuluar eventin e nuk do të mungonin as reportazhet nga pjesëmarrjet në këto panaire. Një nga reportazhet më interesantë është ai i Ikbale Çikës së gazetës “Minerva” të publikuar në numrin e tetorit të vitit 1935.

Panairi i Barit

Në panairin e Barit (Fiera del Levante) Shqipëria ka marrë pjesë rregullisht e madje ka qenë ndër vendet e para pjesëmarrëse e më prezentet numerikisht, sa i përket pavioneve.

“Fiera del Levante” nisi të organizohet në vitin 1929 si iniciativë e komunës e Dhomës së Tregtisë në Bari dhe do të zhvillohej çdo vit në muajin shtator, me përjashtim të viteve të Luftës së Dytë Botërore që u ndërpre (1940-1946). Për herë të parë, pjesëmarrja ndërkombëtare në këtë panair u bë në vitin 1930.

Në pjesëmarrjen e vitit 1930, Shqipëria do të paraqitej në këtë panair me 22 pavione duke zënë vendin e parë sa i përket numrit të tyre. Në total, në këtë vit numri i pavioneve ishte 134 ndërsa numri i vendeve pjesëmarrëse 33.

Edhe në vitin 1931 Shqipëria do të kishte një pjesëmarrje me një numër më të lartë pavionesh, duke shkuar në 31 të tillë dhe duke mbajtur vendin e tretë sa i përket numrit të tyre. Vendin e parë e mbante Bullgaria me 74 pavione e ndjekur nga Hungaria me 51 të tillë. Në vitin 1932, Shqipëria do të paraqitej me 54 pavione, nga të cilat 51 ishin pavione zyrtare dhe 3 reparte tregtare.

Për këtë qëllim, në shtypin shqiptar të kohës nuk do të mungonin as ofertat e linjave detare për tregtarët shqiptarë, të cilët përfitonin ulje tarife për udhëtimet e pjesëmarrjes në Panairin e Barit.

Tarifat e pavioneve në këtë periudhë varionin nga 50 lira deri në 200 lira për metër katror, në varësi të vendit (shesh i hapur apo pavion me tulla ose dru).

Enti organizator i Panairit do të kishte edhe një periodik të posaçëm ku jepeshin informacione për shkëmbimet tregtare mes vendeve dhe për ecurinë e panairit. Sa i përket Shqipërisë, një prej numrave të kësaj reviste në vitin 1931 do të evidentonte se “ky treg numëron rreth 1 milionë banorë” dhe se “gjysma e tregtisë Shqipëri-Itali zhvillohej përmes portit të Barit”.

Ndërsa evidentonte faktin se Shqipëria importonte masivisht nga Italia copa e veshje apo produkte industriale, në përshkrim evidentohet se në ato vite, Shqipëria kishte një potencial për shitje masive të produkteve të bulmetit e mishit apo peshkut.

Ndërkohë, pas Luftës së Dytë Botërore, me rikthimin e organizimeve të panaireve në Selanik dhe në Bari, Shqipëria do të merrte sërish pjesë, pavarësisht natyrës së regjimit.

Edhe pse ishte në kushtet e izolimit të plotë, në vitet ’70-’80, Shqipëria do të merrte pjesë në panairin e Barit dhe të Selanikut. Por në këto pjesëmarrje do të ndryshonte natyra e përfaqësimit pasi veç produkteve, panairi shqiptar do të përmbante edhe postera propagandistikë që dëshmonin “arritjet e Shqipërisë”.

/Shkruar nga Kreshnik Kuçaj për SCAN