Inteligjenca artificiale gjenerative po ndryshon me shpejtësi mënyrën se si njerëzit kërkojnë informacion, krijojnë përmbajtje dhe ndërveprojnë me teknologjinë. Një raport i ri i publikuar nga Reuters Institute for the Study of Journalism në Universitetin e Oxford-it analizon pikërisht këtë transformim dhe përpiqet të kuptojë se si publiku e përdor dhe e percepton inteligjencën artificiale në jetën e përditshme dhe në veçanti në fushën e lajmeve.
Studimi është realizuar në gjashtë vende, Argjentinë, Danimarkë, Francë, Japoni, Mbretërinë e Bashkuar dhe Shtetet e Bashkuara, dhe bazohet në një anketë me rreth 2,000 respondentë në secilin vend. Qëllimi i tij është të analizojë se sa e njohur është inteligjenca artificiale për publikun, si përdoret ajo dhe çfarë pritshmërish kanë njerëzit për ndikimin e saj në shoqëri dhe në gazetari.
Një nga gjetjet më të rëndësishme të raportit është rritja shumë e shpejtë e përdorimit të inteligjencës artificiale gjenerative. Në vitin 2025, 61% e njerëzve në vendet e studiuara deklarojnë se kanë përdorur të paktën një sistem AI, ndërsa një vit më parë kjo shifër ishte 40%. Edhe përdorimi javor është rritur ndjeshëm, duke kaluar nga 18% në 34%. Kjo rritje e shpejtë sugjeron se adoptimi i AI po ndodh me një ritëm të krahasueshëm, madje edhe më të shpejtë, se përhapja e internetit në vitet e para të tij.
Raporti tregon gjithashtu se ndër mjetet e ndryshme të inteligjencës artificiale, ChatGPT mbetet platforma më e njohur dhe më e përdorur. Rreth 22% e njerëzve thonë se e kanë përdorur ChatGPT gjatë javës së fundit, duke e vendosur atë dukshëm përpara sistemeve të tjera si Google Gemini, Microsoft Copilot apo Meta AI. Megjithatë, studimi vëren se shumica e përdoruesve janë ende përdorues sporadikë, që e përdorin inteligjencën artificiale vetëm herë pas here dhe jo në mënyrë të përditshme.
Diferencat më të mëdha në përdorim shihen mes grupmoshave. Të rinjtë janë shumë më të prirur ta përdorin inteligjencën artificiale sesa brezat më të vjetër. Sipas raportit, rreth 59% e personave të moshës 18–24 vjeç përdorin AI çdo javë, ndërsa vetëm 20% e personave mbi 55 vjeç raportojnë të njëjtën gjë. Kjo diferencë lidhet kryesisht me përdorimin e platformave si ChatGPT, të cilat janë shumë më të përhapura mes përdoruesve më të rinj.
Lexo edhe:Sekreti i suksesit sipas Steve Jobs: Ndiq zemrën dhe intuitën tënde
Një tjetër ndryshim i rëndësishëm lidhet me mënyrën se si përdoret inteligjenca artificiale. Në vitin 2025, përdorimi kryesor i saj nuk është më krijimi i përmbajtjes, por kërkimi i informacionit. Rreth 24% e njerëzve deklarojnë se e kanë përdorur AI për të gjetur informacion gjatë javës së fundit, ndërsa 21% për të krijuar përmbajtje si tekst, imazhe apo materiale të tjera. Kjo tregon se inteligjenca artificiale po shndërrohet gjithnjë e më shumë në një mjet kërkimi dhe asistence për përdoruesit.
Megjithatë, përdorimi i inteligjencës artificiale për të marrë lajme mbetet ende relativisht i kufizuar. Vetëm 6% e respondentëve thonë se e përdorin AI për të marrë lajmet gjatë javës, një rritje nga 3% një vit më parë. Edhe pse kjo shifër është ende e vogël, ajo tregon një trend në rritje dhe sugjeron se mënyra se si njerëzit informohen mund të ndryshojë gradualisht në vitet e ardhshme.
Mes atyre që e përdorin inteligjencën artificiale për lajme, funksionet më të zakonshme janë kërkimi për lajmet më të fundit, përmbledhja e artikujve dhe shpjegimi i një historie lajmi në mënyrë më të thjeshtë. Interesant është fakti se të rinjtë e përdorin më shumë AI për të kuptuar dhe interpretuar lajmet, ndërsa përdoruesit më të moshuar e përdorin kryesisht për të marrë informacionin bazë.
Raporti analizon gjithashtu perceptimin e publikut për përdorimin e AI në gazetari. Rezultatet tregojnë një diferencë të qartë mes lajmeve të prodhuara nga njerëzit dhe atyre të krijuara nga inteligjenca artificiale. Vetëm 12% e respondentëve thonë se ndihen rehat me lajme të prodhuara plotësisht nga AI, ndërsa 62% preferojnë lajme të prodhuara nga gazetarë njerëzorë. Megjithatë, publiku është më i hapur ndaj përdorimit të inteligjencës artificiale për detyra teknike në redaksi, si korrigjimi i drejtshkrimit, përkthimi apo analiza e të dhënave.
Besimi ndaj platformave të inteligjencës artificiale mbetet gjithashtu i kufizuar. Rreth 29% e njerëzve deklarojnë se i besojnë ChatGPT, ndërsa për shumicën e sistemeve të tjera niveli i besimit është edhe më i ulët. Në shumicën e vendeve të studiuara, besimi ndaj mediave tradicionale rezulton më i lartë se besimi ndaj platformave të AI.
Në përgjithësi, raporti përshkruan një situatë komplekse. Nga njëra anë, inteligjenca artificiale po përhapet me shpejtësi dhe po bëhet pjesë e jetës së përditshme të njerëzve. Nga ana tjetër, publiku vazhdon të ketë rezerva dhe shqetësime, sidomos kur bëhet fjalë për rolin e saj në prodhimin e lajmeve dhe ndikimin në besueshmërinë e informacionit.
Në këtë kontekst, sfida kryesore për mediat dhe industrinë e teknologjisë mbetet gjetja e një balance mes inovacionit dhe besimit publik. Ndërsa inteligjenca artificiale do të vazhdojë të transformojë mënyrën se si prodhohet dhe shpërndahet informacioni, roli i gazetarit njerëzor mbetet ende thelbësor për të garantuar transparencën, verifikimin dhe besueshmërinë e lajmeve.
Artikull ekskluziv i Business Magazine Albania.
Ky artikull gëzon të drejtën e autorësisë sipas Ligjit Nr. 35/2016, “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e lidhura me to”.
Artikulli mund të ripublikohet nga mediat e tjera vetëm duke cituar “Business Magazine Albania” shoqëruar me linkun e artikullit origjinal
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto
