Pse mbrojtja e merimangave është kaq thelbësore për njerëzimin? - Business Magazine Albania

Pse mbrojtja e merimangave është kaq thelbësore për njerëzimin?

Dëgjo këtë artikull
AI Generated
0:00 / 0:00

Gati 90% e insekteve dhe araknideve në SHBA nuk kanë asnjë status zyrtar ruajtjeje, zbulon një studim i ri, duke ngritur pikëpyetje serioze mbi fatin e disa prej organizmave më të rëndësishëm për ekosistemet tona.

Insektet dhe araknidët, merimangat, akrepat dhe dykëbëshit rrallë marrin të njëjtën vëmendje si kafshët “karizmatike” luanët apo pandat, thotë Laura Figueroa, pedagoge e konservimit mjedisor në Universitetin e Massachusetts Amherst. Në vitin 2017, një studim i publikuar në revistën shkencore PLOS One tronditi opinionin publik: biomasa e insekteve fluturuese në 63 rezerva natyrore në Gjermani kishte rënë me 75% brenda 27 vitesh. Alarmi për një “apokalips insektesh” pushtoi mediat globale dhe nxiti studime të ngjashme si dhe programe monitorimi e mbrojtjeje.

Por gati një dekadë më vonë, a ka ndryshuar realisht diçka?

Duke u bazuar në këtë alarm global, Figueroa dhe studenti i saj Wes Walsh analizuan situatën e 99,312 specieve të njohura të insekteve dhe araknidëve në Amerikën e Veriut (në veri të Meksikës). Rezultatet, të publikuara më 2 mars në revistën Proceedings of the National Academy of Sciences, janë shqetësuese.

Lexo edhe: Taksë e re mbi karbonin, BE rregullon çmimet për familjet dhe bizneset

Sipas studimit, 88.5% e specieve nuk kanë asnjë status ruajtjeje. Me fjalë të tjera: për shumicën dërrmuese të tyre, nuk dihet pothuajse asgjë mbi gjendjen apo nevojat për mbrojtje.

Studiuesit vërejnë gjithashtu se shtetet që mbështeten më shumë në industri nxjerrëse si minierat dhe lëndët djegëse fosile kanë më pak gjasa të ofrojnë mbrojtje për insektet dhe araknidët.

Pse janë merimangat kaq të rëndësishme?

Megjithëse shpesh demonizohen si grabitqare të rrezikshme, vetëm rreth 25–30 specie nga mbi 50,000 në botë paraqesin rrezik serioz për njerëzit dhe edhe më pak shkaktojnë dëme të rënda rregullisht. Por roli i tyre ekologjik është i pazëvendësueshëm. Merimangat kontrollojnë popullatat e mizave, mushkonjave, afideve dhe dëmtuesve të tjerë bujqësorë. Ato janë gjithashtu burim ushqimi për zogjtë, hardhucat dhe grabitqarë të tjerë, duke transportuar energjinë përgjatë zinxhirit ushqimor.

Prania apo mungesa e tyre është një tregues i hershëm i shëndetit të ekosistemit. Pa to, balancat natyrore mund të prishen: popullatat e dëmtuesve mund të shpërthejnë, prodhimi bujqësor të dëmtohet dhe ekosistemet të destabilizohen.

“Insektet dhe araknidët janë themelorë për shoqërinë njerëzore,” thotë Figueroa. “Ato ndihmojnë në pllenim, kontroll biologjik të dëmtuesve, monitorim të cilësisë së ajrit dhe ujit, dhe janë pjesë e rëndësishme e kulturave në mbarë botën.”

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.

Na Suporto
Must watch
Business Mag Nr. #40 – Dhjetor 2025

Ky fundvit na gjen duke festuar një dekadë nga botimi ynë i parë. Një dekadë histori, rrëfime e përpjekjesh për të qenë zëri i sipërmarrjes shqiptare, për t’i dhënë hapësirë dhe MOMENTUM çdo biznesi në rrugëtimin e tij për tu rritur e triumfuar. 

Një dekadë si dokumentim i rrugës që ka përshkruar biznesi shqiptar; një dekadë që të zhyt në refletime për çfarë ka kaluar dhe të fton të mendosh sesi do të duket ekonomia e së ardhmes. 

Ndërsa hyjmë në vitin e ri 2026, duket se për bizneset dhe vendimmarrësit një realitet i ri po bëhet më se i qartë: modeli tradicional i rritjes nuk mund të jetë më i mjaftueshëm. Perspektiva europiane e Shqipërisë, teknologjia, pritshmëritë e konsumatorëve, përgjegjësia sociale dhe ajo ambientale po i imponojnë ekonomisë një transformim të domosdoshëm. Koha kërkon një ekonomi që është njëkohësisht digjitale, inovative, por edhe e qëndrueshme. 

Në kopertinë vjen Guvernatori Gent Sejko, i cili flet për një ekonomi që rritet në një dekadë trazirash globale dhe për rolin thelbësor që luan stabiliteti financiar.

Rubrika “Green” i kthehet një prej temave më të nxehta të dekadës: energjia,  klima, ekonomia qarkulluese. Shqipëria ka qenë e bekuar me burime të riciklueshme, …

Shiko më shumë
Na ndiqni në rrjetet sociale
0