Rritja e shqetësimeve mbi shëndetin mendor të fëmijëve dhe adoleshentëve ka nxitur qeveritë në mbarë botën të rishikojnë qasjen ndaj rrjeteve sociale. Nga ndalimi kombëtar për të rinjtë nën 16 vjeç në Australi deri te propozime të shpejta në Europë, Azinë dhe Shtetet e Bashkuara, ligjvënësit po diskutojnë nëse fëmijët duhet të kenë akses të hapur në platforma si Instagram, TikTok dhe Snapchat.
Shumë prej këtyre propozimeve janë motivuar nga skandalet e fundit, përfshirë rastin e Grok, ku u krijuan deepfake seksualë të të miturve, dhe nga studime që lidhin përdorimin intensiv të rrjeteve sociale me ankth, depresion, vetëdëmtim dhe çrregullime të të ushqyerit tek adoleshentët.
Megjithatë, diskutimi mbetet i ndarë. Mbështetësit e kufizimeve shohin masat si mbrojtje publike të nevojshme, duke i krahasuar me ndalimet për alkoolin ose lojërat e fatit, ndërsa kritikët paralajmërojnë se ndalimet mund të jenë të vështira për t’u zbatuar, mund të shtyjnë adoleshentët drejt rrjeteve më pak të kontrolluara dhe të kërkojnë sisteme invazive verifikimi moshe, duke ngritur çështje ligjore dhe të shprehjes së lirë.
Në disa vende të Bashkimit Evropian, Ministrat e Arsimit dhe të Shëndetësisë kanë theksuar se fëmijët nën moshën 13 vjeç shpesh nuk kanë aftësinë të kuptojnë pasojat e ndërveprimeve online, ndërsa platformat aktualisht ofrojnë mbrojtje të pamjaftueshme. Këto janë disa nga shtetet europiane që (kanë) diskutojnë mbi ndalesa dhe rregulla për rrjetet sociale:
Spanja
Qeveria spanjolle njoftoi se do të ndalojë aksesin në rrjetet sociale për të rinjtë nën 16 vjeç, duke kërkuar sisteme të detyrueshme verifikimi të moshës nga platformat si TikTok, Instagram dhe Facebook. Masa synon të mbrojë fëmijët nga përmbajtjet e dëmshme dhe eksperimentet e shpejta të algoritmeve teknologjike.
Franca
Franca ka miratuar në Parlament një projektligj për ndalimin e përdorimit të rrjeteve sociale nga fëmijët nën 15 vjeç dhe po përgatitet të zbatojë masa të tjera për mbrojtjen e të rinjve në ambientet digjitale, përfshirë kufizime në përdorimin e telefonave në shkolla.
Lexo edhe: 14-vjeçari që po u mëson fëmijëve si ndërtohet suksesi para se të rriten
Gjermania
Partia këshilluese e koalicionit qeverisës në Gjermani ka mbështetur një mocion për ndalimin e përdorimit të rrjeteve sociale nga fëmijët nën 14 vjeç dhe për të forcuar verifikimin e moshës për adoleshentët, duke kërkuar edhe harmonizim të standarteve të moshës në nivel të Bashkimit Evropian.
Portugalia
Portugalia ka propozuar një ligj që do të kërkojë pëlqimin e prindërve për fëmijët nën 16 vjeç për të pasur akses në rrjetet sociale, duke kërkuar verifikim efektiv të moshës dhe respektim të standardeve kombëtare të mbrojtjes së fëmijëve online.
Danimarka
Danimarka planifikon të ndalojë përdorimin e rrjeteve sociale për fëmijët nën 15 vjeç, me mundësi që prindërit t’u japin leje fëmijëve 13–14 vjeç për të përdorur disa platforma. Autoritetet po shqyrtojnë edhe mënyra të reja teknike të verifikimit të moshës për zbatimin e këtyre rregullave.
Austria
Austria po shqyrton kufizime që synojnë të ndalojnë aksesin në rrjetet sociale për fëmijët nën 14 vjeç, me plane për të detyruar kompanitë që të verifikojnë moshën e përdoruesve përpara se t’u lejojnë akses.
Norvegjia
Norvegjia ka propozuar rritjen e moshës minimale për përdoruesit e rrjeteve sociale deri në 15 vjeç, ku prindërit do të kenë rol në mundësimin e aksesit për fëmijët më të vegjël.
Greqia
Greqia është ndër vendet që ka shprehur interes për kufizime të stilit australian ndaj përdorimit të rrjeteve sociale nga fëmijët dhe ka nisur iniciativa për të forcuar mbrojtjen digjitale të të miturve përmes aplikacioneve të kontrollit prindëror.
Italia
Italia po shqyrton propozime ligjore që mund të kërkojnë kufizime të aksesit për fëmijët nën 15 vjeç dhe verifikim të moshës për përdoruesit e rinj të platformave sociale, duke ndjekur shembujt e vendeve të tjera evropiane.
Mbretëria e Bashkuar (UK)
Britania e Madhe po diskuton masa të ngjashme për të kufizuar përdorimin e rrjeteve sociale nga të rinjtë nën 16 vjeç, si pjesë e reformave më të gjera të sigurisë së fëmijëve në internet dhe rregullimit të platformave.
Mediat sociale dhe nevoja për edukimin digjital
Ekspertët sugjerojnë se përpjekjet e qeverive për të kufizuar rrjetet sociale duhet të shoqërohen me edukim digjital në shkolla dhe për familjet, për të rritur ndërgjegjësimin dhe përdorimin e përgjegjshëm të teknologjisë nga të miturit.
Shoqëria moderne i ekspozon fëmijët ndaj një gamë të gjerë përmbajtjesh mediatike, nga lajmet dhe reklamat deri te postimet në rrjetet sociale, shpesh pa udhëzime për të kuptuar apo vlerësuar këtë informacion. Edukimi mbi mediat, i cili përfshin aftësitë për të analizuar, vlerësuar dhe komunikuar në mënyrë kritike mesazhet mediatike, është propozuar si një mënyrë për të luftuar shpërndarjen e dezinformatave dhe ndikimin e dëmshëm të përmbajtjeve online.
Pa këto kompetenca, të rinjtë rrezikojnë të gabojnë mes faktit dhe trillimit, ose të bien pre e manipulimit në internet. Raportet e fundit nga vende si Britania e Madhe raporton The Guardian sugjerojnë se ndikimi i mediave sociale në sjelljen dhe mirëqenien e të rinjve është shqetësues. Autoritetet e arsimit raportojnë se përdorimi i pandërprerë i telefonave dhe rrjeteve sociale lidhet me uleje të vëmendjes, shpërqendrime në klasë, çrregullime të gjumit dhe sjellje problematike, duke ndikuar negativisht në procesin mësimor dhe jo vetëm./BusinessMag
Artikull ekskluziv i Business Magazine Albania.
Ky artikull gëzon të drejtën e autorësisë sipas Ligjit Nr. 35/2016, “Për të drejtat e autorit dhe të drejtat e lidhura me to”.
Artikulli mund të ripublikohet nga mediat e tjera vetëm duke cituar “Business Magazine Albania” shoqëruar me linkun e artikullit origjinal
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto