Inteligjenca artificiale dhe fuqia e një pyetjeje të “gabuar” - Business Magazine Albania

Inteligjenca artificiale dhe fuqia e një pyetjeje të “gabuar”

Jared Kaplan, bashkëthemelues dhe shef shkencor (CSO) i kompanisë Anthropic, beson se çelësi i përparimit në fushën e inteligjencës artificiale (AI) nuk qëndron gjithmonë te kompleksiteti, por shpesh te kurajoja për të bërë pyetje të thjeshta e të dukshme, që shumica nuk guxojnë t’i shprehin me zë të lartë.

“Janë pikërisht pyetjet naive, ato që duken ‘të gabuara’ apo ‘të çmendura’, që mund të të çojnë shumë larg,” deklaroi Kaplan në një aktivitet të organizuar nga Y Combinator në qershor. Sipas tij, AI është “një fushë jashtëzakonisht e re” dhe “shumë nga pyetjet më themelore ende nuk kanë marrë përgjigje”.

Pyetjet që ndryshuan rrjedhën e kërkimit në AI
Kaplan kujtoi se, gjatë viteve 2010, në industrinë teknologjike qarkullonte vazhdimisht ideja se “Big Data” ishte e ardhmja. Por ai guxoi të pyesë: Sa të mëdha duhet të jenë të dhënat? Sa ndihmojnë realisht?

Këto dilema e çuan atë dhe ekipin e tij drejt një zbulimi që më vonë do të quhej “Ligji i Shkallëzimit” (Scaling Law) në AI, një arritje që ndryshoi mënyrën e trajnimit të modeleve inteligjente. Ky ligj përcakton se performanca e modeleve të inteligjencës artificiale përmirësohet në mënyrë të rregullt dhe të parashikueshme me rritjen e madhësisë së modelit, sasisë së të dhënave dhe fuqisë llogaritëse të përdorur.

“Patëm me të vërtetë fat,” rrëfeu Kaplan. “Zbuluam se në themel të trajnimit të AI-së ekziston diçka shumë, shumë e saktë dhe e papritur. Dhe kjo erdhi vetëm sepse unë bëra pyetjen më të thjeshtë të mundshme.”

Lexo edhe: TikTok sfidon “fake news” me shënime komunitare – a funksionon vërtet ky model?

Ai shtoi se, si fizikan, ishte i trajnuar pikërisht për këtë mënyrë të të menduarit; për të parë “pamjen e madhe” dhe për të guxuar të bëjë pyetje që duken naive. “Një pyetje e thjeshtë mund të shndërrojë një trend të madh në diçka jashtëzakonisht të matshme, duke të dhënë mjetet për të kuptuar se çfarë do të thotë realisht ‘të lëvizësh gjilpërën’,” theksoi Kaplan.

Rruga e Anthropic drejt kryesimit në AI për kodim
Anthropic është shndërruar në një forcë të madhe në fushën e kodimit të asistuar nga AI, veçanërisht pas prezantimit të modelit të saj Claude Sonnet 3.5 në qershor 2024. “Anthropic ndryshoi gjithçka,” u shpreh Quinn Slack nga kompania Sourcegraph për Business Insider.

“Sapo e pamë, thamë: ‘Ky model është më i miri që ekziston për të shkruar kod të gjatë, kod cilësor, për të cilin çdo programues do të ishte krenar’,” shtoi ai. “Nëse një startup nuk ecën me këtë ritëm, thjesht nuk do të mbijetojë.”

Ben Mann, bashkëthemelues i Anthropic, tha në podcast-in “No Priors” se zhvillimi i kodit më të mirë dhe më të shpejtë për AI bazohet kryesisht te prova dhe gabimi, si dhe te reagimi i menjëhershëm që mund të matet. “Ndonjëherë thjesht nuk e di, dhe duhet të provosh gjëra,” tha Mann.

Edhe Elad Gil, investitor i njohur në AI dhe drejtues i “No Priors”, u pajtua, duke theksuar se programimi ka një avantazh të rrallë: rezultati mund të testohet menjëherë. “Ke një funksion të brendshëm të dobisë që mund ta optimizosh, e shkruan kodin, e ekzekuton dhe e teston,” tha ai.

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.

Na Suporto
Business Mag Nr. #41 – Mars 2026

Shqipëria… e brezit që po vjen!

Arsimimi dhe edukimi janë kura që ndal çdo të keqe. Një komb i arsimuar, një komb që investon në rininë e tij, në gjeneratat që i lënë vendin njëra-tjetrës, është padyshim një komb që do të ketë prosperitet dhe stabilitet afatgjatë. Shqipëria ka ende shumë mangësi në këtë aspekt; strukturat arsimore dhe programet edukative të vjetëruara shpesh nuk i përgjigjen kërkesave të kohës dhe tregut të punës. Por diçka ka nisur të lëvizë. Reforma të reja, iniciativa private, bashkëpunime ndërkombëtare dhe, mbi të gjitha, një valë e re entuziazmi tek të rinjtë po krijojnë shenja të qarta optimizmi.

Ky edicion i revistës vë në qendër të vëmendjes pikërisht këtë frymë të re. Në kopertinë kryesore sjellim historitë frymëzuese të pesë adoleshentëve të talentuar, të motivuar, me ambicie të mëdha dhe shpirt luftarak. Ata nuk janë thjesht nxënës të shkëlqyer, por ambasadorët e vërtetë të Shqipërisë të së nesërmes, dëshmi e gjallë se potenciali ynë kombëtar është vital.

Në faqet e brendshme, Bledar Shella, kreu i  bordit të Shoqatës së Bankave të Shqipërisë, na flet hapur për të ardhmen e sektorit financiar, sfidat e digjitalizimit dhe rolin e bankave në mbështetjen e ekonomisë reale. …

See more
Follow us
0