Sonda “inteligjente” ndihmon kirurgët të heqin me saktësi tumoret

Sonda “inteligjente” ndihmon kirurgët të heqin me saktësi tumoret


Një mikrosondë, që i ndihmon kirurgët që të heqin me saktësi tumoret, është projektuar dhe zhvilluar nga hulumtuesit në Universitetin e Tel Avivit.

Sonda “e zgjuar”, e futur te pacienti disa orë përpara një operacioni për të hequr një tumor, në prani të qelizave të kancerit ndriçon me një dritë fluoreshente. Në këtë mënyrë drita ndihmon kirurgun të identifikojë ku janë qelizat kanceroze, duke lejuar kështu heqjen e më shumë qelizave me dëmtim më të vogël të mundshëm për indet e shëndetshme përreth.

Shpesh nuk janë llojet e ndryshme të kancerit që vrasin pacientët, por metastazat, domethënë shpërndarja e qelizave tumorale të mbetura të pranishme në pjesë të ndryshme të trupit.

Për të shpjeguar se si kjo është e mundur është profesoresha Ronit Satchi-Fainaro, kreu i ekipit ndërdisiplinor hulumtues dhe kryetar i Departamentit të Fiziologjisë dhe Farmakologjisë në Fakultetin ‘Sackler’ të Mjekësisë në Universitetin e Tel Aviv, pohoi për “Times of Israel”.

“Në rastet e kancerit të gjirit, për shembull, kirurgu mund të besojë se ai ka hequr tërë tumorin dhe ka lënë indin e mbetur pa kancer. Nëse, pas operacionit, mbeten vetëm disa qeliza, ndoshta shumë të vogla për tu zbuluar nga rezonancë magnetike ose CT, mund të ndodhë që te mbeten metastaza të vogla. Teknologjia jonë e re lejon kirurgun të eliminojë plotësisht kancerin. Prova zvogëlon nevojën për një operacion të përsëritur në pacientët me qeliza tumorale që mbeten në skajet e indit të hequr. Kjo teknikë mund të çojë në rritjen e shkallës së mbijetesës së pacientëve”.

Hulumtuesit e kanë bazuar punën e tyre në studimet e mëparshme, në të cilën është treguar se qelizat e kancerit kanë një numër të lartë enzimash të quajtura katepsina. Në qelizat e shëndetshme, sasia e këtyre katepsinave është e ulët. Bazuar në këtë njohuri, shkencëtarët izraelitë kanë krijuar sondën e “zgjuar”. Kur sonda vjen në kontakt me katepsinët e tumorit gjeneron një dritë fluoreshente, ndërsa në indet e shëndetshme zona mbetet e errët.

Hulumtimi izraelit është kryer në bashkëpunim me Prof. Doron Shabat i Shkollës së Kimisë në Universitetin e Tel Avivit, profesoresha Galia Blum e Universitetit Hebraik të Jerusalemit dhe Prof. Zvi Ram dhe doktoresha Rashel Grossman e Departamentit të Neurokirurgjisë së Tel Aviv Qendrës Mjekësore Sourasky. Hulumtuesit Rachel Blau, Yana Epshtein dhe Evgeni Pisarevsky morën pjesë gjithashtu në studimin e botuar në revistën “Theranostics”.

Hulumtimi nga laboratori i profesorit Satchi-Fainaro mori mbështetje financiare nga Këshilli Evropian i Kërkimit (ERC) në Programin e Shtatë në kuadër të Bashkimit Evropian.

Burimi: Izraelisot.com

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.

Na Suporto
Business Mag Nr. #41 – Mars 2026

Shqipëria… e brezit që po vjen!

Arsimimi dhe edukimi janë kura që ndal çdo të keqe. Një komb i arsimuar, një komb që investon në rininë e tij, në gjeneratat që i lënë vendin njëra-tjetrës, është padyshim një komb që do të ketë prosperitet dhe stabilitet afatgjatë. Shqipëria ka ende shumë mangësi në këtë aspekt; strukturat arsimore dhe programet edukative të vjetëruara shpesh nuk i përgjigjen kërkesave të kohës dhe tregut të punës. Por diçka ka nisur të lëvizë. Reforma të reja, iniciativa private, bashkëpunime ndërkombëtare dhe, mbi të gjitha, një valë e re entuziazmi tek të rinjtë po krijojnë shenja të qarta optimizmi.

Ky edicion i revistës vë në qendër të vëmendjes pikërisht këtë frymë të re. Në kopertinë kryesore sjellim historitë frymëzuese të pesë adoleshentëve të talentuar, të motivuar, me ambicie të mëdha dhe shpirt luftarak. Ata nuk janë thjesht nxënës të shkëlqyer, por ambasadorët e vërtetë të Shqipërisë të së nesërmes, dëshmi e gjallë se potenciali ynë kombëtar është vital.

Në faqet e brendshme, Bledar Shella, kreu i  bordit të Shoqatës së Bankave të Shqipërisë, na flet hapur për të ardhmen e sektorit financiar, sfidat e digjitalizimit dhe rolin e bankave në mbështetjen e ekonomisë reale. …

See more
Follow us
0