Fundi i Pandemisë: Çfarë do të thotë Covid 'Endemik' dhe kur mund të arrijmë atje?! - Business Magazine Albania

Fundi i Pandemisë: Çfarë do të thotë Covid ‘Endemik’ dhe kur mund të arrijmë atje?!

Covid 'Endemik'

Gati dy vjet pas pandemisë, politikanët dhe qeveritë e lodhur po përpiqen ta trajtojnë Covid-19 si çdo sëmundje tjetër problematike, por të menaxhueshme si gripi sezonal, por ekspertët paralajmërojnë se qasja mund të jetë e parakohshme dhe përshkruan një pamje tepër optimiste të asaj çfarë në të vërtetë do të thotë “të jetosh me Covid”.

Pavarësisht variantit ngjitës omicron që nxit valë të mëdha infeksionesh, vendet duke përfshirë Britaninë e Madhe, Danimarkën dhe Suedinë kanë hequr pothuajse të gjitha kufizimet pandemike pasi liderët theksojnë se ne duhet të “mësojmë të jetojmë” me virusin dhe të kalojmë nga trajtimi i Covid-19 si një sëmundje pandemike në një endemike.

Por “me disa përjashtime, politikanët nuk e kuptojnë domethënien e endemitetit,” paralajmëron Dr. John Swartzberg, një ekspert i sëmundjeve infektive në Universitetin e Kalifornisë në shkollën e shëndetit publik në Berkeley, i cili tha për Forbes, endemike do të thotë “prania e qëndrueshme ose konstante e një sëmundjeje” brenda një zone të caktuar.

Dr. Elizabeth Halloran, një epidemiologe në Qendrën Kërkimore të Kancerit Fred Hutchinson në Seattle, tha për Forbes se nuk e kemi arritur ende këtë gjendje të qëndrueshme me Covid, siç dëshmohet nga “rritja vertikale e rasteve të omicron” dhe ishte “e vështirë të thuhej” kur kjo mund të ndodhë, duke thënë se do të varet nga niveli i imunitetit brenda popullatës dhe nga mënyra se si evoluon virusi.

Dr. Aris Katzourakis, një virolog evolucionar në Universitetin e Oksfordit, shprehu një shkallë të ngjashme pasigurie dhe i tha Forbes se megjithëse ai nuk mund të thoshte se sa shpejt mund ta arrijmë atë, “nuk do të jetë në vitin 2022”.

Endemik nuk do të thotë as sëmundje e lehtë ose e rrallë, të dy ekspertët paralajmërojnë – “endemike do të thotë se do të qëndrojë me ne,” tha Halloran – dhe shumë nga vrasësit më të mëdhenj në botë si malaria, tuberkulozi dhe HIV janë endemikë.

Lexoni: Ka 5 faza të pandemisë COVID dhe ne jemi ende në fazën 1

Çfarë do të thotë Covid endemik për jetën tonë të përditshme?! Kjo do të varet nga “në çfarë niveli arrin endemiteti”, tha Swartzberg, që do të thotë se sa e zakonshme do të jetë sëmundja. Nëse Covid do të ishte endemik në një nivel shumë të lartë, “ne do të jemi të kufizuar në opsionet tona,” shpjegoi ai, dhe mund të duhet të vazhdojmë të përdorim kufizime sociale dhe ndërhyrje jo farmaceutike si maskat. Në një nivel shumë të ulët, “jeta do të kthehet drejt gjendjes para pandemisë”. Ne kemi njëfarë kontrolli mbi nivelin e endemisë përmes vaksinimit, tha Swartzberg, gjë që do të zvogëlonte gjithashtu mundësinë e shfaqjes së një varianti të ri.

Thirrjet për të jetuar vetëm me koronavirusin kanë qenë të përhapura që nga fillimi i pandemisë dhe shumë duke përfshirë një numër jo të vogël politikanësh në nivelet më të larta të postit si ish-presidenti Donald Trump dhe Jair Bolsonaro i Brazilit, e krahasuan atë në mënyrë të diskutueshme me gripin sezonal. Megjithëse simptomat midis dy sëmundjeve janë të ngjashme, krahasimi nënvlerësoi në mënyrë mashtruese ashpërsinë e koronavirusit dhe tregoi injorancë të saktësisë së numrit të vdekjeve nga gripi çdo vit (deri në 650,000 njerëz në mbarë botën). Thirrjet për të trajtuar Covid-19 si një sëmundje më të parashikueshme dhe më të rregullt u rritën në popullaritet ndërsa kufizimet vazhduan në vitin e dytë të pandemisë dhe vaksinat u shpërndanë dhe morën vrull të ri me përhapjen e shpejtë të deltës dhe më pas variantit omicron. Megjithëse varianti i fundit shkaktoi shkallë më të lartë të infeksionit, të cilat arritën nivele rekord në shumë vende, kishte nivele relativisht të ulëta të shtrimit në spital dhe vdekjeve në krahasim me valët e mëparshme. Përveç pjesëve të Europës, udhëheqësit në shumë shtete po bëjnë thirrje për t’u rikthyer në normalitet, me një numër guvernatorësh që mendojnë se është koha për ta trajtuar Covid-in si endemik.

Tedros Adhanom Ghebreyesus, udhëheqësi i Organizatës Botërore të Shëndetësisë, paralajmëroi javën e kaluar se ishte kundër vendeve që heqin kufizimet dhe pretendojnë fitoren mbi virusin para kohe. “Ky virus është i rrezikshëm dhe vazhdon të evoluojë para syve tanë,” tha ai. Kufizimet e vazhdueshme janë jetike për të ndaluar transmetimin e virusit, shtoi ai, në përgjigje të masave zbutëse të vendeve.

“Stealth” omicron BA.2

Një variant i afërt i omicron, i njohur si BA.2 dhe i quajtur “stealth omicron” nga disa shkencëtarë, është më infektues se varianti origjinal i omicron dhe po kapërcen me shpejtësi në disa pjesë të botës. Nuk duket se shkakton sëmundje më serioze, si me variantin origjinal, megjithëse ekspertët paralajmërojnë se mund të çojë në më shumë shtrime në spital dhe vdekje me më shumë njerëz të infektuar.

/forbes

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.

Na Suporto
Business Mag Nr. #41 – Mars 2026

Shqipëria… e brezit që po vjen!

Arsimimi dhe edukimi janë kura që ndal çdo të keqe. Një komb i arsimuar, një komb që investon në rininë e tij, në gjeneratat që i lënë vendin njëra-tjetrës, është padyshim një komb që do të ketë prosperitet dhe stabilitet afatgjatë. Shqipëria ka ende shumë mangësi në këtë aspekt; strukturat arsimore dhe programet edukative të vjetëruara shpesh nuk i përgjigjen kërkesave të kohës dhe tregut të punës. Por diçka ka nisur të lëvizë. Reforma të reja, iniciativa private, bashkëpunime ndërkombëtare dhe, mbi të gjitha, një valë e re entuziazmi tek të rinjtë po krijojnë shenja të qarta optimizmi.

Ky edicion i revistës vë në qendër të vëmendjes pikërisht këtë frymë të re. Në kopertinë kryesore sjellim historitë frymëzuese të pesë adoleshentëve të talentuar, të motivuar, me ambicie të mëdha dhe shpirt luftarak. Ata nuk janë thjesht nxënës të shkëlqyer, por ambasadorët e vërtetë të Shqipërisë të së nesërmes, dëshmi e gjallë se potenciali ynë kombëtar është vital.

Në faqet e brendshme, Bledar Shella, kreu i  bordit të Shoqatës së Bankave të Shqipërisë, na flet hapur për të ardhmen e sektorit financiar, sfidat e digjitalizimit dhe rolin e bankave në mbështetjen e ekonomisë reale. …

See more
Follow us
0