Shkencëtarët e Harvard kanë nisur eksperimentet për të bllokuar diellin - Business Magazine Albania

Shkencëtarët e Harvard kanë nisur eksperimentet për të bllokuar diellin


Një grup shkencëtarësh nga Harvard po planifikojnë të merren me ndryshimet klimatike përmes gjeo-inxhinierisë duke bllokuar diellin. Koncepti i reflektimit artificialisht të dritës së diellit ka qenë vërdallë për dekada, por kjo do të jetë përpjekja e parë reale për të kontrolluar temperaturën e Tokës nëpërmjet inxhinierisë diellore.

Projekti, i quajtur Eksperiment Stratosferik i Kontrolluar i Perturbimit (SCoPEx), do të shpenzojë 3 milionë dollarë për të testuar modelet e tyre duke nisur një tullumbace 20 kilometra në jugperëndim të SHBA-së në stratosferë. Sapo të vendoset tullumbacja, do të lëshojë grimca të vogla të karbonatit të kalciumit. Planet janë për të filluar nisjen që në pranverën e vitit 2019.

Lexoni: Shkencëtarët izraelitë gjejnë kurën për tumoret e trurit

Baza rreth këtij eksperimenti rrjedh nga studimi i efekteve të shpërthimeve të mëdha vullkanike në temperaturën e planetit. Në 1991, Mali Pinatubo në Filipine shpërtheu, duke çliruar 20 milionë ton dioksid squfuri në stratosferë. Dioksidi i squfurit krijoi një shtresë rreth stratosferës së Tokës, duke e ftohur tërë planetin me 0.5 ° C për rreth një vit e gjysëm.

Inxhinierimi një zgjidhje për ndryshimet klimatike.

Si shkencëtarët, ashtu edhe agjencitë qeveritare në mbarë botën dhe grupet mjedisore po rriten gjithnjë e më shumë të shqetësuar për aftësinë tonë për të reduktuar emetimet e gazrave serrë dhe për të frenuar ndryshimet klimatike, pikërisht idea e gjeo-inxhinierimit të një zgjidhjeje është bërë më e pranueshme. Qëllimi përfundimtar është zvogëlimi i ngrohjes në Tokë. Kjo mund të bëhet duke ulur emetimet e gazrave serrë, duke thithur CO2 nga atmosfera, ose duke kufizuar rrezet e diellit që arrijnë sipërfaqen e Tokës.

Dy metodat e para diskutohen në mënyrë aktive dhe zbatohen në nivele të ndryshme. Angazhimi i fundit i anëtarëve të G20 ndaj Marrëveshjes së Parisit do të veprojë për të zgjidhur burimin e problemit duke reduktuar emetimet e gazrave serrë. Thithja e CO2 nga atmosfera dhe mbyllja e saj në koren e Tokës, e quajtur sekuestrimi i CO2, është vendosur dhe zbatuar. Për shembull, Royal Dutch Shell ka ndërtuar objekte të mëdha sekuestrimi të karbonit me qeveritë kanadeze dhe australiane.

Metoda e tretë, duke bllokuar dritën e diellit, ka qenë e diskutueshme në komunitetin shkencor për dekada të tëra. Polemika qëndron në pamundësinë për të kuptuar plotësisht pasojat e bllokimit pjesërisht të dritës së diellit.

Ekipi hulumtues i Harvardit synon të çojë grimcat e vogla të karbonatit të kalciumit në stratosferë në një eksperiment të kontrolluar. Tashmë është koha për një test real në botë. Me financimin pjesërisht nga bashkë-themeluesi i Microsoft Bill Gates, skuadra e Harvard do të fillojë t’i përgjigjet pyetjeve të mbetura që në fillim të pranverës së vitit 2019.

Lexoni: Gati për të eksploruar një planet të ri. NASA ul sondën “Insight”në Mars

Ndërsa efektet negative potenciale nuk janë të karakterizuara plotësisht, aftësia për të kontrolluar temperaturën e Tokës duke çuar grimcat e vogla në stratosferë është një zgjidhje tërheqëse kryesisht për shkak të kostos së saj. Paneli i fundit ndërqeveritar për Ndryshimin e Klimës (IPCC) vlerëson se çlirimi i vazhdueshëm i grimcave në stratosferë mund të kompensojë 1.5 ° C të ngrohjes për 1 miliardë -10 miliardë dollarë në vit.

Kur krahasojmë këto kosto me uljen globale të përdorimit të karburanteve fosile ose sekuestrimin e karbonit, metoda bëhet shumë tërheqëse. Kështu, shkencëtarët, agjencitë qeveritare dhe financuesit e pavarur të kësaj teknologjie duhet të balancojnë efektivitetin dhe efikasitetin e kësaj metode me rreziqet potenciale globale, kushtet e motit dhe thatësirës. Në fund të fundit, mënyra e vetme për të përshkruar plotësisht rreziqet është të bësh eksperimente të botës reale, ashtu si po fillon ekipi i Harvardit.

 burimi: Forbes

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.

Na Suporto
Business Mag Nr. #41 – Mars 2026

Shqipëria… e brezit që po vjen!

Arsimimi dhe edukimi janë kura që ndal çdo të keqe. Një komb i arsimuar, një komb që investon në rininë e tij, në gjeneratat që i lënë vendin njëra-tjetrës, është padyshim një komb që do të ketë prosperitet dhe stabilitet afatgjatë. Shqipëria ka ende shumë mangësi në këtë aspekt; strukturat arsimore dhe programet edukative të vjetëruara shpesh nuk i përgjigjen kërkesave të kohës dhe tregut të punës. Por diçka ka nisur të lëvizë. Reforma të reja, iniciativa private, bashkëpunime ndërkombëtare dhe, mbi të gjitha, një valë e re entuziazmi tek të rinjtë po krijojnë shenja të qarta optimizmi.

Ky edicion i revistës vë në qendër të vëmendjes pikërisht këtë frymë të re. Në kopertinë kryesore sjellim historitë frymëzuese të pesë adoleshentëve të talentuar, të motivuar, me ambicie të mëdha dhe shpirt luftarak. Ata nuk janë thjesht nxënës të shkëlqyer, por ambasadorët e vërtetë të Shqipërisë të së nesërmes, dëshmi e gjallë se potenciali ynë kombëtar është vital.

Në faqet e brendshme, Bledar Shella, kreu i  bordit të Shoqatës së Bankave të Shqipërisë, na flet hapur për të ardhmen e sektorit financiar, sfidat e digjitalizimit dhe rolin e bankave në mbështetjen e ekonomisë reale. …

See more
Follow us
0