Për shumë kohë, riciklimi në Shqipëri është trajtuar si një detyrë teknike: një shërbim që duhet ofruar, një kosto që duhet mbuluar. Episodi i tretë i podcastit mbi ekonominë e gjelbër e zhvendos këtë këndvështrim dhe ngre një pyetje thelbësore: çfarë ndodh kur mbetjet shihen si burim ekonomik?
Ky episod sjell argumente, modele dhe njerëz konkretë që e mbështesin një tezë të qartë: riciklimi krijon treg, krijon të ardhura dhe krijon vende pune.
Në qendër është modeli i Beratit. Kryetari i Bashkisë Berat, Ervin Ceca, shpjegon si funksionon një sistem që nis me ndarjen e mbetjeve në familje dhe përfundon me shitjen e materialeve të riciklueshme përmes ankandeve publike. Nga koshi i dedikuar në lagje, te pika e grumbullimit pranë landfillit dhe deri te bizneset që blejnë materialin e përpunuar, zinxhiri është i plotë. Dhe mbi të gjitha, është funksional.
Ky model është ndërtuar në bashkëpunim me SIDA, duke sjellë ekspertizë ndërkombëtare në nivel vendor. Rezultati? Mbetjet nuk janë më vetëm kosto operative. Ato janë aset që gjeneron të ardhura dhe mundësi punësimi. Pyetja që episodi ngre natyrshëm është: a mund të replikohet kjo qasje në nivel kombëtar?
Lexo edhe: Njihuni me mbretëreshat e ekonomisë së gjelbër, ups, me fitueset e çmimit “Green Queens”
Nga institucioni publik, diskutimi kalon te iniciativa private. Lulzim Baumann prezanton vizionin e Circular Economy Park Albania, një hapësirë pranë aeroportit të Tiranës që synon të demonstrojë në praktikë çfarë do të thotë ndërtim dhe prodhim qarkullues. Jo teori, por zbatim: materiale të ricikluara, dru i ripërdorur, teknika ndërtimi me burime lokale. Një park që nuk e përdor ekonominë qarkulluese si etiketë, por si themel.
Dimensioni i tretë i episodit fokusohet tek tregu i punës. Erka Çaro nga Swisscontact, në kuadër të programit Skills4Jobs, shpjegon pse aftësitë e gjelbra janë kyçi i këtij transformimi. Investimet në energji të rinovueshme, në riciklim dhe në sektorë të lidhur me tranzicionin e gjelbër kërkojnë profesionistë të riaftësuar dhe profile të reja. Ekonomia po ndryshon dhe bashkë me të duhet të ndryshojë edhe formimi profesional.
Do të kuptoni si ndërtohet një sistem lokal që e kthen mbetjen në produkt tregu. Do të shihni si një park inovativ mund të shërbejë si laborator i hapur për ekonominë qarkulluese. Dhe do të dëgjoni pse aftësitë, më shumë se teknologjia, janë faktori vendimtar për ta bërë këtë transformim të qëndrueshëm.
Ky është një episod për drejtues vendorë, për sipërmarrës, për profesionistë të arsimit dhe formimit, por edhe për çdo qytetar që dëshiron të kuptojë rolin e vet në këtë zinxhir. Sepse riciklimi nuk fillon në landfill. Fillon në shtëpi dhe përfundon në ekonomi.
Nëse doni të shihni si një detyrim administrativ mund të shndërrohet në strategji zhvillimi, ky është episodi që duhet ndjekur. Por edhe se si mund të përshtatemi me tregun e punës dhe aftësitë që të orientojnë drejt tregut të qëndrueshëm dhe konkurues.
E dielë, 5 prill, ora 20:15 në kanalin zyrtar YouTube të Businessmag
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto
