Në vitin 2023, rreth 15.7 milionë fëmijë në mbarë botën nuk kishin marrë asnjë vaksinë rutinë, sipas një studimi të ri global. Kjo prirje shqetësuese e uljes së vaksinimit mund të vazhdojë në vitet e ardhshme, duke ngritur alarmin për shëndetin publik.
Gjatë gjysmë shekulli të fundit, vaksinimet rutinë kundër sëmundjeve si fruthi, poliomieliti dhe tuberkulozi (TB) kanë shpëtuar rreth 154 milionë jetë, kryesisht të fëmijëve nën moshën pesë vjeç, sipas një raporti të publikuar në revistën mjekësore ‘The Lancet’. Megjithatë, si vendet e zhvilluara, ashtu edhe ato në zhvillim po përballen me një rënie të vaksinimit, për shkak të ndërprerjeve në sistemin shëndetësor gjatë pandemisë së COVID-19 dhe përhapjes së dezinformatave për vaksinat.Sipas analizës së 11 vaksinave në 204 vende dhe territore, përqindja e fëmijëve të vaksinuar kundër fruthit ra në 100 vende midis viteve 2010 dhe 2019. Kjo rënie u përkeqësua nga ndërprerjet e shkaktuara nga pandemia midis viteve 2020 dhe 2023, ku rreth 15.6 milionë fëmijë nuk morën vaksinën kundër fruthit ose dozat e plota të vaksinës kundër difterisë, tetanozit dhe pertusisit, ndërsa 15.9 milionë të tjerë humbën vaksinën kundër poliomielit dhe 9.18 milionë atë kundër tuberkulozit.
Në vitin 2023, numri i të ashtuquajturve “fëmijë me dozë zero”, që nuk kanë marrë asnjë vaksinë, arriti në 15.7 milionë. Kjo shifër është më e ulët krahasuar me 58.8 milionë në vitin 1980, por më e lartë se nivelet para pandemisë. Shumica e këtyre fëmijëve jetojnë në Afrikën Sub-Sahariane dhe Azinë Jugore, megjithëse Bashkimi Evropian dhe Mbretëria e Bashkuar numërojnë mbi 165,000 fëmijë me dozë zero.
Lexo edhe: Shkencëtarët prodhojnë paracetamol nga mbetjet plastike
Rënia e mbulimit me vaksina vazhdon
Edhe në Evropë, ku normat e vaksinimit janë zakonisht më të larta, kjo prirje nuk është shmangur. Që nga viti 2010, mbulimi me të paktën një vaksinë ka rënë në 21 vende të pasura, përfshirë Austrinë, Belgjikën, Qipron, Finlandën, Francën, Gjermaninë, Greqinë, Italinë, Luksemburgun, Holandën, Spanjën, Suedinë dhe Mbretërinë e Bashkuar.
“Sfida tani është si të përmirësojmë shpërndarjen dhe pranimin e vaksinave në zonat me mbulim të ulët,” tha Emily Haeuser, autore kryesore e studimit dhe studiuese në Institutin për Metrika dhe Vlerësim të Shëndetit (IHME) në SHBA.
Pasojat dhe pengesat globale
Studimi zbulon se objektivat kryesore globale të shëndetit ka të ngjarë të mos përmbushen. Zyrtarët shëndetësorë synonin të përgjysmonin numrin e fëmijëve me dozë zero midis viteve 2019 dhe 2030, por vetëm 18 vende e kishin arritur këtë prag deri në vitin 2023. Ekspertët paralajmërojnë se shkurtimet e fundit në fondet globale të shëndetësisë mund ta përkeqësojnë situatën.
“Në mbarë botën, rritja e numrit të vendeve të përfshira në trazira civile dhe luftëra, së bashku me uljen drastike të ndihmave të huaja nga vendet e pasura si SHBA dhe MB, e bën të vështirë shpërndarjen e vaksinave tek popullatat e prekura,” tha David Elliman, profesor i asociuar nderi në University College London.
Ekspertët bëjnë thirrje për investime të reja në fushatat e imunizimit, si dhe përpjekje të fokusuara për të luftuar hezitimin dhe dezinformatat rreth vaksinave, duke rindërtuar besimin e publikut te autoritetet shëndetësore. “Është në interes të të gjithëve që kjo situatë të ndreqet,” tha Elliman. “Jo vetëm që është një detyrim moral për të përmirësuar shëndetin e të gjithë fëmijëve, por askush nuk është i sigurt derisa të gjithë të jenë të sigurt.”
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto