Izraeli, Irani dhe Shtetet e Bashkuara janë përfshirë në një përshkallëzim të shpejtë të konfliktit kibernetik, duke goditur qeveritë, ushtritë dhe infrastrukturën kritike të njëri-tjetrit.
Veprimet ushtarake të Izraelit dhe SHBA-së kundër Iranit po përhapen edhe në hapësirën digjitale, ndërsa hakerët në të dyja anët kanë shtuar sulmet. Operacioni i përbashkët ushtarak SHBA-Izrael, nisi gjatë fundjavës, me presidentin amerikan Donald Trump që paralajmëroi se operacionet mund të zgjasin për disa javë.
Irani ka ndërmarrë një seri sulmesh në Lindjen e Mesme, duke goditur baza amerikane dhe aeroporte në Emiratet e Bashkuara Arabe, Bahrein, Katar dhe Kuvajt. Raportohet për viktima.
Çfarë sulmesh kibernetike kanë ndodhur deri tani?
Aplikacioni fetar iranian BadeSaba Calendar, me mbi pesë milionë shkarkime në Google Play, u raportua se është hakuar gjatë fundjavës.
Përdoruesit morën njoftime me mesazhe si “Ndihma është rrugës!” dhe “Ka ardhur koha e llogaridhënies”, sipas pamjeve që qarkulluan në rrjetet sociale.
Një grup i quajtur Islamic Cyber Resistance Axis mori përgjegjësinë për disa fushata kibernetike, përfshirë një operacion ndaj sistemeve të mbrojtjes ajrore të kompanisë izraelite Rafael Advanced Defense Systems, si dhe ndaj një shërbimi për zbulimin e dronëve të quajtur VigilAir.
Grupi raportohet se ka tentuar të rekrutojë ekspertë të sigurisë kibernetike për një “betejë epike” kundër Izraelit dhe SHBA-së.
Ndërkohë, Handala Hack, një profil hakeri i lidhur me Ministrinë iraniane të Inteligjencës dhe Sigurisë (MOIS), pretendoi se ka kryer sulme në Jordani dhe kërcënoi vende të tjera të rajonit, sipas kompanisë së sigurisë kibernetike Sophos.
Një zyrtar i lartë amerikan deklaroi për The Jerusalem Post se SHBA po zhvillon një “fushatë lufte informative” kundër Iranit, jo vetëm për të dobësuar kapacitetet ushtarake të regjimit, por edhe për të ushtruar presion mbi zyrtarët e lartë që të dezertojnë.
Internetit në Iran i është kufizuar ndjeshëm qasja gjatë 48 orëve të fundit, sipas kompanive monitoruese NetBlocks dhe Cloudflare, pas një tjetër ndërprerjeje të madhe gjatë protestave të mëparshme.
Si i ka përdorur Irani sulmet kibernetike në të kaluarën?
Sipas analizës së kompanisë amerikane Anomali, me operacionet ushtarake konvencionale të goditura, Irani ka gjasa të mbështetet te sulmet kibernetike si mjeti kryesor i kundërpërgjigjes.
Teherani ka mobilizuar grupet APT42 dhe APT33, të lidhura me Gardën Revolucionare Islamike (IRGC) dhe MOIS, të njohura edhe si MuddyWater.
Sipas kompanisë amerikane SentinelOne, grupet e lidhura me Iranin ka të ngjarë të synojnë rrjetet izraelite dhe amerikane të mbrojtjes, qeverisë dhe inteligjencës në ditët në vijim.
Një nga taktikat më të mundshme është përdorimi i “wiper malware”, programe keqdashëse që fshijnë përgjithmonë të dhënat dhe paralizojnë sistemet kompjuterike.
Një metodë tjetër e dokumentuar mirë është sulmi DDoS (distributed denial-of-service), ku faqet ose shërbimet online mbingarkohen me trafik për t’i nxjerrë përkohësisht jashtë funksioni.
Po ashtu, grupet iraniane mund të përforcojnë fushatat e dezinformimit për të “formësuar perceptimin publik” mbi dështimet ushtarake apo dëmet ndaj civilëve. Këto narrativa mund të përfshijnë akuza për krime lufte nga Izraeli, humbje të pretenduara ushtarake amerikane apo sulme kibernetike të fabrikuara si hakmarrje.
Autoritetet izraelite vitin e kaluar pretenduan se grupe pro-iraniane shpërndanë mesazhe të rreme SMS duke u paraqitur si Israel Defense Forces, duke paralajmëruar për sulme.
Si mund të kundërpërgjigjet Izraeli?
Forcat Mbrojtëse të Izraelit kanë një njësi të specializuar për mbrojtjen kibernetike, të quajtur Unit 8200, e cila bashkëpunon ngushtë me policinë izraelite dhe Agjencinë Kombëtare të Sigurisë së SHBA-së.
Kjo njësi besohet se ka qenë pjesë e sulmeve të famshme Stuxnet në vitet 2010.
Stuxnet ishte një virus kompjuterik që dëmtoi centrifugat për pasurimin e uraniumit në objektet bërthamore iraniane në Natanz, një prej objektivave të goditur së fundmi nga raketat izraelite.
Gjatë luftës 12-ditore të vitit të kaluar, autoritetet iraniane akuzuan aplikacionin WhatsApp për spiunazh në favor të Izraelit, akuza të mohuara nga kompania mëmë platforma Meta .
Izraeli është përballur më parë me akuza për përdorim spyware, pasi raportime të mediave sugjeruan se Unit 8200 përdori softuer të Microsoft për të ruajtur komunikime telefonike të palestinezëve.
Gjithashtu, grupi anti-iranian Gonjeshke Darande (“Sparrow Grabqar”) mori përgjegjësinë për sulme ndaj bankës Sepah gjatë përshkallëzimit 12-ditor vitin e kaluar, si dhe për sulme ndaj industrisë së çelikut në vitin 2022 dhe stacioneve të karburantit në vitin 2023.
Konflikti Izrael-Iran po zhvillohet paralelisht në terren dhe në hapësirën digjitale. Në këtë betejë të re, serverat dhe rrjetet janë kthyer në po aq objektiva strategjikë sa bazat ushtarake dhe rafineritë.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto
