Kush e shpiku kompjuterin? - Business Magazine Albania

Kush e shpiku kompjuterin?


Kompjuterët janë shumë më tepër se sa thjeshtë ata janë përpunuesit super të shpejtë të shifrave. Më e rëndësishmja, nëse i jepet një seri e re rregullash dhe udhëzimesh, një proçesor kompjuteri dhe memoria e tij munden – të paktën në parim – të bëjnë çdo gjë, nga përpunimi i fjalëve, tek fluturimi i një avioni.

kush-e-shpiku-kompjuterin-businessmag
Charles Babbage ( 1791-1871)

Merita për ndërtimin e një pajisjeje të tillë kaq të “zonjën” i shkon matematicienit britanik, Charles Babbage, i cili në vitin 1834 nisi të hartojë plane për atë që e quante “motorri analitik”.

Ëndrra e tij ishte të krijonte një pajisje, marshet, boshtet dhe rrotat e të cilës të mund të rregulloheshin – programoheshin – për të krijuar një sërë detyrash, nga zgjidhja e ekuacioneve deri te kompozimi i muzikës. Fatkeqësisht, vetëm një pjesë e vogël e kësaj mrekullie të inxhinierisë Viktoriane u përfundua.

U deshën të kalonin edhe 100 vjet, para se matematicieni britanik, Alan Turing, të ringjallte idenë e një “makine universale” dhe të investigonte fuqitë e saj teorike. Gjatë Luftës së Dytë Botërore, kolegët e tij thyerës të kodeve në Bletchley Park shfrytëzuan disa prej këtyre fuqive. Pajisja e tyre elektronike u quajt Colossus dhe ajo theu edhe kodet më të fshehta të Hitlerit.

Historianët ende debatojnë se kush e ndërtoi kompjuterin e parë, por përgjithësisht bien dakord se inxhinierët në SHBA dhe Britani, të dy ia dolën që të krijojnë makina elektronike që mishëronin ëndrrën e Babbage, në fundin e viteve 1940.

/Time

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Kjo punë që e bëjmë me shumë dashuri nuk ka të paguar. Ne jemi platforma e vetme e cila promovon modelin pozitiv të sipërmarrjes së lirë. Përmes kësaj platforme mbështesim edukimin gjatë gjithë jetës si mjet për zhvillimin personal dhe profesional të brezave. Kontributi juaj do të na ndihmojë në vazhdimin e këtij misioni në gjithë trevat shqipfolëse.

✨ Thënia e ditës
“Mëso nga e djeshmja, jeto të sotmen, shpreso për të nesërmen. E rëndësishme është të mos ndalesh së pyeturi.”
— Albert Einstein
Must watch
Business Mag Nr. #40 – Dhjetor 2025

Ky fundvit na gjen duke festuar një dekadë nga botimi ynë i parë. Një dekadë histori, rrëfime e përpjekjesh për të qenë zëri i sipërmarrjes shqiptare, për t’i dhënë hapësirë dhe MOMENTUM çdo biznesi në rrugëtimin e tij për tu rritur e triumfuar. 

Një dekadë si dokumentim i rrugës që ka përshkruar biznesi shqiptar; një dekadë që të zhyt në refletime për çfarë ka kaluar dhe të fton të mendosh sesi do të duket ekonomia e së ardhmes. 

Ndërsa hyjmë në vitin e ri 2026, duket se për bizneset dhe vendimmarrësit një realitet i ri po bëhet më se i qartë: modeli tradicional i rritjes nuk mund të jetë më i mjaftueshëm. Perspektiva europiane e Shqipërisë, teknologjia, pritshmëritë e konsumatorëve, përgjegjësia sociale dhe ajo ambientale po i imponojnë ekonomisë një transformim të domosdoshëm. Koha kërkon një ekonomi që është njëkohësisht digjitale, inovative, por edhe e qëndrueshme. 

Në kopertinë vjen Guvernatori Gent Sejko, i cili flet për një ekonomi që rritet në një dekadë trazirash globale dhe për rolin thelbësor që luan stabiliteti financiar.

Rubrika “Green” i kthehet një prej temave më të nxehta të dekadës: energjia,  klima, ekonomia qarkulluese. Shqipëria ka qenë e bekuar me burime të riciklueshme, …

Shiko më shumë
Na ndiqni në rrjetet sociale
0