Facebook i shtyn skeptikët drejt mohimit të ndryshimeve klimatike - Business Magazine Albania

Facebook i shtyn skeptikët drejt mohimit të ndryshimeve klimatike

ndryshimeve klimatike

Facebook i shtyn skeptikët ndaj klimës drejt dezinformimit gjithnjë e më ekstrem dhe grupeve konspirative, tregon një studim i një organi për të drejtat e njeriut. 

Një raport i publikuar nga Global Witness zbuloi se algoritmi i Facebook përforcon dyshimet në vend që t’i shtyjë njerëzit drejt informacionit të besueshëm. 

Facebook thotë se sistemet e tij janë “të projektuara për të reduktuar dezinformimin”.  Studiuesit krijuan dy përdorues – skeptikun ndaj klimës “Jane” dhe “John” të cilët ndoqën organet e themeluara shkencore. 

Më pas ata gjurmuan atë që algoritmi i Facebook u sugjeroi të dy llogarive. 

Jane shpejt pa përmbajtje që mohonte ndryshimet klimatike të shkaktuara nga njeriu, duke përfshirë faqe që e quanin atë një “mashtrim” dhe sulmuan masat për të zbutur efektet e tij.  Shembujt përfshinin postime që akuzonin “lëvizjen e gjelbër” për “skllavërimin e njerëzimit” dhe duke i quajtur Kombet e Bashkuara “një regjim autoritar me më pak kredibilitet se Bugs Bunny”. 

Postime të tjera, mohuan që njerëzit të kishin ndikuar në klimën. Grupi është pjesë e Komitetit për një të Nesërme Konstruktive, një institut kërkimor libertarian me bazë në Uashington kundër konsensusit mbi shkencën e klimës. 

Lexoni: Bashkëthemeluesi i Apple, Steve Wozniak: “Nga të gjitha kompanitë Big Tech, Facebook është ai që nuk më pëlqen”

Studiuesit kishin bërë “like” në llogarinë e Jane në një faqe në Facebook që përhapte dezinformata klimatike, si një faqe “nisëse”, e përsëritën këtë proces dy herë, çdo herë duke zgjedhur një faqe me të paktën 14,000 ndjekës dhe shprehën skepticizëm për ekzistencën e ndryshimit të klimës ose të origjinës njerëzore. 

Në një simulim, Jane “pëlqeu” një faqe në Facebook të quajtur “I Love Dioxide Carbon”. Postimi i mësipërm ndërthur fakte dhe trillime. 

Në vitin 2009, ish-zëvendëspresidenti i SHBA Al Gore citoi shkencëtarët e klimës, duke thënë: “Ka një shans 75% që e gjithë mbulesa e akullit të Polarit të Veriut gjatë disa muajve të verës të jetë plotësisht pa akull brenda pesë deri në shtatë vitet e ardhshme.” 

Megjithëse ky ishte një keq-shprehje e gjetjeve të shkencëtarëve të klimës, nuk ishte një parashikim “i gjithë akulli do të shkrihej deri në vitin 2013”. 

As zoti Gore nuk e bëri vazhdimisht këtë pretendim gjatë viteve të ardhshme, siç sugjeron postimi. 

Një tjetër postim në faqe theksoi një shqetësim legjitim në lidhje me burimin e energjisë për automjetet elektrike, por gjithashtu e quajti ndryshimin e klimës një krizë. Që nga këto fillime, gjatë një periudhe prej rreth dy muajsh, Jane-it iu rekomandua gjithnjë e më shumë përmbajtje konspirative dhe anti-shkencë, thonë studiuesit.

Nga të gjitha faqet e rekomanduara për llogarinë e saj, vetëm një ishte pa dezinformata për ndryshimet klimatike. 

Dhe dy të tretat nuk përmbanin një etiketë paralajmëruese që tregonte drejt qendrës së shkencës klimatike të Facebook, një qendër informacioni e krijuar vitin e kaluar, pasi shefi ekzekutiv i Meta, Mark Zuckerberg tha në një seancë dëgjimore në Kongresin amerikan se dezinformimi i klimës ishte “një çështje e madhe”. 

Ndërkohë, llogaria e John filloi duke pëlqyer faqen e Panelit Ndërqeveritar për Ndryshimet Klimatike (IPCC), organi shkencor i Kombeve të Bashkuara. Dhe në kontrast me Jane, John iu tregua vazhdimisht përmbajtje e besueshme e bazuar në shkencë.   

Ndërsa simulimi vazhdoi, Facebook filloi t’i rekomandonte Jane përmbajtje edhe më ekstreme dhe më ekstreme, duke përfshirë teoritë e konspiracionit, të tilla si ato rreth “gjurmëve kimike” – pretendime të rreme, kondensimi i lënë nga avionët përmban agjentë kimikë që mund të kontrollojnë motin. 

Algoritmi i Facebook-ut është treguar se i dërgon përdoruesit aty ku përmbajtja bëhet gjithnjë e më e skajshme ndërsa përdoruesit angazhohen me postime për një temë të caktuar – në fusha të tjera, si abuzimi me bazë gjinore. IPCC thotë se dezinformimi është një nga një sërë çështjesh që i pengon qeveritë dhe publikun të trajtojnë ndryshimet klimatike. 

Raporti i tij i fundit, i mbështetur nga 195 qeveri, thekson dezinformimin rreth shkencës së klimës “minon shkencën e klimës dhe shpërfill rrezikun dhe urgjencën”. 

Përmbajtje problematike 

Meta, e cila zotëron Facebook, thotë se po raporton më shumë postime në lidhje me klimën me etiketa informacioni. 

Një përfaqësues i kompanisë tha për BBC News: “Sistemet tona janë të dizajnuara për të reduktuar dezinformatat, duke përfshirë dezinformatat klimatike, jo për ta përforcuar atë. 

Lexoni: Kjo kompani njoftoi se po rriste çmimet për të paguar më shumë punonjësit

“Ne përdorim një kombinim të inteligjencës artificiale, rishikimit njerëzor dhe të dhëna nga partnerët – duke përfshirë kontrolluesit e fakteve për të adresuar përmbajtjen problematike. Kur ata e vlerësojnë këtë përmbajtje si të rreme, ne shtojmë një etiketë paralajmëruese dhe zvogëlojmë shpërndarjen e saj në mënyrë që më pak njerëz ta shohin atë.”

Kompania njoftoi një program granti prej 1 milion dollarësh (650,000 £) për të mbështetur organizatat që punojnë për të luftuar dezinformimin e klimës. 

Por një studim tjetër i fundit, nga Center for Countering Digital Hate dhe Instituti për Dialog Strategjik, tha se më pak se 10% e postimeve mashtruese në platformë u shënuan si dezinformata. 

Studiuesja e Global Witness Mai Rosner tha: “Facebook ka thënë vazhdimisht se dëshiron të luftojë dezinformimin e klimës në platformën e tij, por hetimi ynë tregon se sa shqetësuese është për përdoruesit e tij që të drejtohen në një rrugë të rrezikshme që kalon përballë shkencës dhe realitetit. 

“Facebook nuk është thjesht një hapësirë online neutrale ku ekziston dezinformata klimatike – ai në të vërtetë është duke i vënë pamje të tilla para syve të përdoruesve. Kriza klimatike po bëhet gjithnjë e më shumë lufta e kulturës së re, me shumë nga të njëjtët individë që për vite me radhë kanë kërkuar të nxisin ndarjen dhe të polarizojnë opinionin tani duke e parë klimën si frontin e fundit në përpjekjet e tyre.” 

/bbcnews

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.

Na Suporto
Must watch
Business Mag Nr. #40 – Dhjetor 2025

Ky fundvit na gjen duke festuar një dekadë nga botimi ynë i parë. Një dekadë histori, rrëfime e përpjekjesh për të qenë zëri i sipërmarrjes shqiptare, për t’i dhënë hapësirë dhe MOMENTUM çdo biznesi në rrugëtimin e tij për tu rritur e triumfuar. 

Një dekadë si dokumentim i rrugës që ka përshkruar biznesi shqiptar; një dekadë që të zhyt në refletime për çfarë ka kaluar dhe të fton të mendosh sesi do të duket ekonomia e së ardhmes. 

Ndërsa hyjmë në vitin e ri 2026, duket se për bizneset dhe vendimmarrësit një realitet i ri po bëhet më se i qartë: modeli tradicional i rritjes nuk mund të jetë më i mjaftueshëm. Perspektiva europiane e Shqipërisë, teknologjia, pritshmëritë e konsumatorëve, përgjegjësia sociale dhe ajo ambientale po i imponojnë ekonomisë një transformim të domosdoshëm. Koha kërkon një ekonomi që është njëkohësisht digjitale, inovative, por edhe e qëndrueshme. 

Në kopertinë vjen Guvernatori Gent Sejko, i cili flet për një ekonomi që rritet në një dekadë trazirash globale dhe për rolin thelbësor që luan stabiliteti financiar.

Rubrika “Green” i kthehet një prej temave më të nxehta të dekadës: energjia,  klima, ekonomia qarkulluese. Shqipëria ka qenë e bekuar me burime të riciklueshme, …

Shiko më shumë
Na ndiqni në rrjetet sociale
0