Tri sfida për sistemin bankar në Shqipëri sipas Guvernatorit të BSH Gent Sejko

Guvernatori Sejko theksoi 3 sfidat e sistemit bankar dhe rregullator  në takimin përmbyllës të vitit 2018 të organizuar nga Shoqata Shqiptare e Bankave

Së pari, ritmi i rritjes ekonomike e ka të nevojshme gjetjen e mbështetjes në dinamikën e kreditimit bankar. Arsyet dhe faktorët i kemi diskutuar në shumë forume e analiza. Këtu dëshiroj vetëm të theksoj se rritja e qëndrueshme ekonomike e vendit nuk është e mundur pa rigjallërimin e kredisë bankare. Roli juaj është themelor në këtë drejtim. Sektori bankar ruan kursimet e shqiptarëve, por ai ka për detyrë që këto kursime t’i vendosë në dispozicion të rritjes dhe të zhvillimit të vendit. Pa kredi nuk ka rritje, dhe pa rritje, kursimet e humbasin vlerën e tyre.

Për këtë, është e nevojshme që synimet afatshkurtra, të mos pengojnë adoptimin e një vizioni më strategjik, pra më afatgjatë. Bankat duhet të investojnë në drejtim të zhvillimit të funksioneve që lidhen me konsulencën financiare të klientëve të tyre. Synim konstant mbetet nevoja për ta eksploruar tregun në vazhdimësi, për të identifikuar klientët potencialë veçanërisht familjet dhe bizneset e vogla, dhe më kryesorja për t’i ndihmuar ata në ndërtimin e një projekti të vlefshëm për financim. Në këtë fazë, ulja e përqendrimit dhe diversifikimi i portofolit të kredisë është i rëndësishëm. Kjo kërkon të konceptoni dhe ndërtoni strukturat, proceset dhe produktet e nevojshme, si edhe të planifikoni burimet e duhura financiare. Paralelisht, duhet të vlerësoni pa ndërprerje mjedisin që ju rrethon dhe që ndikon në veprimtarinë tuaj. Në këtë drejtim, nëse ka propozime konkrete lidhur me përmirësime të tjera ligjore apo praktika mbikëqyrëse, ju ftoj t’i formuloni ato zyrtarisht për ne dhe autoritetet e tjera publike, në mënyrë që bashkërisht t’i vendosim sa më shpejt në rrugën e zgjidhjes. Në këtë proces, Banka e Shqipërisë do të jetë gjithmonë mbështetëse e nismave që çojnë në përmirësimin e niveleve të ndërmjetësimit financiar dhe ruajnë qëndrueshmërinë e sektorit bankar e të sistemit financiar.

Së dyti, ambicia jonë duhet të shkojë përtej normave të rritjes 3, 4 apo 5% në vit. Vendi ka nevojë për më shumë optimizëm, çka do të thotë se ka nevojë për norma më të larta rritjeje dhe për më shumë reforma strukturore. Sektori bankar ka si një rol direkt dhe një rol indirekt në këtë drejtim. Roli direkt është ai i zhvillimit të mëtejshëm të tregut dhe produkteve bankare – në linjë me eksperiencat më të mira botërore. Po ashtu, vazhdimi i pandërprerë i punës në drejtim të uljes së mëtejshme të nivelit të kredive të këqija nuk duhet neglizhuar aspak, dhe duhet të konsiderohet nga të gjithë ne si një faktor kyç në forcimin e mëtejshëm të stabilitetit financiar në vend dhe zgjerimin e frymëmarrjes ekonomike. Nga ana tjetër, roli indirekt është bashkëpunimi që mund t’iu ofroni shumë reformave strukturore në të gjithë sektorët e ekonomisë dhe në të gjitha dimensionet e klimës së biznesit. Ekspertiza që gjendet në gjirin tuaj nuk është e pakët. Kjo ekspertizë duhet të jetë një zë autoritar në debatin ekonomik.

Së treti, duke vlerësuar bashkëpunimin e Bankës së Shqipërisë me Shoqatën Shqiptare të Bankave dhe bankat e nivelit të dytë në organizimin e aktiviteteve edukuese, dëshiroj të theksoj rëndësinë e edukimit financiar dhe përfshirjes financiare. Ndërkohë që shërbimet dhe produktet financiare zhvillohen dhe bëhen më të ndërlikuara, edukimi financiar ndihmon përdoruesit t’i njohin dhe mirëpërdorin ato, ndihmon parandalimin e krizave financiare, si dhe kontribuon në stabilitetin financiar dhe rritjen ekonomike të vendit. Ne duhet të vijojmë të jemi promotorët kryesorë në vend për sa i përket hartimit dhe zbatimit të programeve të edukimit financiar. Kultura financiare është një investim për të ardhmen dhe ajo duhet të vijojë të jetë pjesë e agjendave tona, duke u angazhuar më shumë në zbatimin e metodave alternative dhe novatore për rritjen e edukatës financiare të publikut.

Në përfundim, më lejoni t’ju garantoj edhe njëherë se Banka e Shqipërisë do të jetë një partner luajal, mbështetës dhe serioz në përmbushjen e mandatit të saj ligjor. Vendimmarrja jonë do të jetë transparente dhe të gjitha nismat tona do të udhëhiqen nga fryma e bashkëpunimit me sektorin, për të synuar eficiencë sa më të lartë.