Debati për euron digjitale të mbështetur nga Banka Qendrore Evropiane (BQE) po përballet me vonesa të reja në Parlamentin Evropian. Raportuesi kryesor i projektligjit, ligjvënësi spanjoll Fernando Navarrete Rojas nga Partia Popullore Evropiane (EPP), ka formuar një bllok minoritar me grupet e ekstremit të djathtë, duke e bërë të pamundur për raportuesit të sigurojnë një shumicë të funksionueshme rreth draftit.
Sipas një teksti kompromisi të fundit që ka parë Euronews, projekti mund të kufizohet në një mënyrë që sfidon planin kryesor të Komisionit Evropian. Brukseli ka propozuar një formë digjitale të parasë që mund të përdoret online dhe offline, ndërsa Navarrete po shtyn për një model vetëm offline.
Si raportues, Navarrete është përgjegjës për udhëheqjen e projektligjit dhe ndërtimin e marrëveshjeve mes grupeve politike përmes negociatave, një proces që synon të krijojë një pozicion të mbështetur nga shumica në Parlament.
Parlamenti ka shfaqur tashmë mbështetje të gjerë për euron digjitale. Më 10 shkurt, ligjvënësit miratuan raportin vjetor të BQE-së dhe mbështetën dy amendamente pro-euro digjitale, me opozitë kryesisht nga disa MEP të qendrës dhe ekstremit të djathtë.
Vetë EPP-ja është e ndarë për këtë çështje. Delegacioni gjerman është fuqishëm pro, nën presionin e Berlinit. Në mes të shkurtit, Zëvendëskancelari gjerman Lars Klingbeil u shpreh për gazetarët se ata që kundërshtojnë euron digjitale po dëmtojnë Europën.
Lexo edhe: 4 vjet luftë, sa po i kushton agresioni rus në Ukrainë ekonomisë europiane
Dy burime të njohura me negociatat treguan për Euronews se amendamentet e paraqitura nga Navarrete në tekstin e fundit janë të papranueshme për grupet që mbështesin planin e Komisionit, duke shtyrë projektligjin drejt një bllokimi legjislativ.
Një tjetër takim është planifikuar për në 10 mars, por pritet që votimi i parashikuar për maj të shtyhet. Pa mandat nga Parlamenti, ligjvënia nuk mund të kalojë në fazën tjetër, edhe pse vendet e BE-së kanë miratuar tashmë pozicionin e tyre në Këshill.
Çfarë është eura digjitale?
Eura digjitale ka marrë rëndësi politike të re ndërsa tensionet ekonomike mes BE-së dhe SHBA-së thellohen mbi varësinë e Europës nga gjigantët amerikanë të pagesave. Visa dhe Mastercard, të bazuara në SHBA, mbulojnë pjesën më të madhe të shpenzimeve ditore me kartë në Europë. Të dhënat e BQE-së për 2025 tregojnë se këto dy rrjete përbëjnë 61% të pagesave me kartë në BE dhe pothuajse të gjitha pagesat ndërkufitare.
Projekti synon të krijojë një formë elektronike të parasë, të lëshuar nga BQE-ja, e cila do të ekzistojë krahas monedhave fizike dhe shërbimeve bankare komerciale. Mbështetësit argumentojnë se kjo do t’u jepte qytetarëve qasje direkte në para digjitale “publike”, diçka që aktualisht ekziston vetëm në formën e parasë fizike.
Sipas propozimit të Komisionit, përdoruesit do të kishin një portofol digjital për pagesa online dhe offline, me transaksione të dizajnuara që nuk mund të ndiqeshin. Kritikat thonë se tekstet e fundit në Parlament rrezikojnë të heqin pjesë kyçe të kësaj vizioni.
“Ky kompromis i parë nga zoti Navarrete fatkeqësisht nuk jep shumë dritë mbi ndonjë ndryshim real në drejtim të euros digjitale,” tha Laura Casonato, drejtuese e politikave në Positive Money Europe. Ajo shtoi se drafti ka elemente të dobishme, përfshirë njohjen se euroja digjitale duhet të jetë një mjet digjital sovran dhe i sigurt që ruan qasjen publike në para të BQE-së, së bashku me dispozita më të qarta mbi privatësinë dhe sigurinë e të dhënave.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto