Pse harrojnë njerëzit?

Shumë prej nesh janë të njohur me ndjesinë e bezdisshme që sjell harresa, qoftë kur na ngec një fjalë në majë të gjuhës, kur harrojmë ku kemi lënë çelësat apo syzet, apo kur nuk e kujtojmë pse kemi hyrë në një dhomë.

Si mund të mos harrojmë, në një kohë kur përballemi çdo ditë me një sasi të madhe informacioni, që nga jeta reale e deri te ajo që na vjen në mënyrë elektronike përmes telefonave, televizorëve, kompjuterëve dhe shumë më tepër? Sipas një raporti të vitit 2009 nga Global Information Industry Center pranë Universitetit të Kalifornisë në San Diego, një amerikan i zakonshëm ekspozohet çdo ditë ndaj rreth 34 gigabajtëve informacion  ose rreth 11.8 orë konsum të vazhdueshëm të të dhënave.

Lexo edhe:Bli shqip, si “MeZemër.com” po ngjall krenarinë kombëtare nëpër botë

“Kjo shifër është rritur akoma më shumë që prej atëherë,” tha Dr. Charan Ranganath në një intervistë të fundit në podkastin Chasing Life me Dr. Sanjay Gupta, korrespondenti kryesor për çështjet mjekësore në CNN. Ranganath është drejtues i Dynamic Memory Lab pranë Universitetit të Kalifornisë, Davis, dhe njëherësh profesor i psikologjisë dhe neuroshkencës. Sipas tij, nuk është për t’u habitur që harrojmë kaq shumë në fakt, nga këndvështrimi shkencor, truri i njeriut është projektuar për të harruar. Në librin e tij të fundit, Why We Remember: Unlocking Memory’s Power to Hold on to What Matters, Ranganath i referohet punës së psikologut të njohur kognitiv George Miller, i cili në një studim të vitit 1956 argumentonte se njeriu mund të mbajë në kujtesë vetëm shtatë njësi informacioni (plus ose minus dy) në të njëjtën kohë. Kërkimet e mëvonshme, shton Ranganath, tregojnë se kjo shifër mund të jetë edhe më e ulët rreth tre ose katër njësi. “Mendoj se një nga keqkuptimet më të përhapura është ideja se duhet të përthithim gjithçka që na rrethon,” shprehet ai. “Në fakt, truri ynë funksionon mbi parimin e ekonomisë: të marrë sa më pak informacion të mundshëm dhe të përfitojë sa më shumë nga ai informacion.”

Si të mbani mend më mirë? Ja 5 këshilla praktike:

1. Përdorni kujtesën aktive
   Ripërsërisni informacionin menjëherë pasi e mësoni. Bëni një pauzë dhe përsëriteni me fjalët tuaja. Kjo teknikë forcon lidhjet në tru.

2. Lidheni informacionin me emocione apo histori personale
   Kujtimet që ngjallen përmes emocioneve apo përjetimeve personale kanë më shumë gjasa të qëndrojnë gjatë.

3. Vendosni strukturë dhe kontekst
   Informacioni ka më shumë kuptim dhe ruhet më mirë kur e lidhni me një strukturë ekzistuese — për shembull, përmes analogjive apo kategorizimeve.

4. Përdorni teknika vizuale dhe asocimi
   Hartat mendore, imazhet, apo lidhja me objekte të njohura janë mjete të fuqishme për të fiksuar informacionin.

5. Mos i mbështetni gjithmonë kujtesës automatike
   Shkruani gjërat. Përdorni lista, kalendarë dhe aplikacione për menaxhimin e detyrave që të çlironi mendjen për atë që është me të vërtetë e rëndësishme.

Në një epokë ku çdo ditë përballemi me një stuhi informacioni, nuk është realiste të presim që truri ynë të mbajë mend gjithçka. Por me strategjitë e duhura, mund të fokusohemi në atë që ka vërtet rëndësi  dhe ta mbajmë mend për një kohë të gjatë.

cnn