Valët e të nxehtit përbëjnë një rrezik për shëndetin, veçanërisht për fëmijët, të moshuarit dhe personat me probleme shëndetësore. Gjatë fundjavës, disa zona të Europës u përfshinë nga një valë e hershme e të nxehtit veror, ku temperaturat kapërcyen 35 gradë Celsius në Francë, ndërsa Mbretëria e Bashkuar regjistroi ditën më të nxehtë të vitit 2025. Edhe pse në shumicën e rajoneve temperaturat janë ulur, parashikimet tregojnë se valët e të nxehtit do të bëhen gjithnjë e më të zakonshme për shkak të ndryshimeve klimatike, duke e përkeqësuar situatën në vendet që tashmë përballen me temperatura të larta. Përtej anulimeve të eventeve, temperaturat ekstreme përbëjnë rrezik serioz për shëndetin, veçanërisht për grupet më të ndjeshme të popullsisë. Më poshtë gjeni disa këshilla për t’u mbrojtur gjatë verës.
Kur bëhet nxehtësia e rrezikshme?
Rreziku nuk përcaktohet vetëm nga temperatura. Një nga matjet më të sakta për këtë qëllim është “temperatura e globit të lagësht” (WBGT), që merr parasysh temperaturën, lagështinë, mbulimin me re dhe erën. Një tjetër indikator i përdorur gjerësisht është indeksi i të nxehtit, që kombinon temperaturën dhe lagështinë dhe mund të gjendet lehtësisht në aplikacionet e motit. Qëndrimi për kohë të gjatë në temperatura të larta mund të jetë i rrezikshëm. Për shembull, një ditë me 36°C dhe 45% lagështi konsiderohet e rrezikshme për qëndrim të gjatë jashtë ose për aktivitete fizike të forta edhe për persona të rinj dhe të shëndetshëm.
Lexo edhe:Arkeologët: Lini konfirmohet si vendbanimi më i vjetër në Evropë
Si të freskoheni
Temperaturat e larta gjatë natës përbëjnë një tjetër faktor shqetësues gjatë valëve të të nxehtit, thotë Ashley Ward, drejtoreshë e Heat Policy Innovation Hub në Universitetin Duke, SHBA. “Sapo temperaturat gjatë natës nuk zbresin më poshtë se 24 gradë Celsius, shfaqen pasoja të rënda për shëndetin, përfshirë raste të shtuara të goditjeve nga nxehtësia dhe madje edhe vdekje,” deklaron ajo. Zgjidhja e saj? Kërkoni ambiente me ajër të kondicionuar, si kinematë, qendrat tregtare apo bibliotekat publike. Në shtëpi, krijoni një “kënd të freskët” ku mund të flini natën, në mënyrë që trupi juaj të jetë më i përgatitur për temperaturat e ditës. Në zonat me lagështi të lartë, mund të mjaftojë edhe një ventilator. Hidratimi dhe ulja e temperaturës trupore janë thelbësore. Pini shumë lëngje, njomni rrobat ose vendosni ujë të ftohtë apo kompresa të ftohta në zonat kryesore të trupit si duart, këmbët, sqetullat dhe qafa. Mund të përdorni gjithashtu ventilatorë portativë apo jelekë freskues. Nëse stërviteni, shmangni orët më të nxehta të ditës dhe merrni më shumë ujë sesa mendoni se ju nevojitet.
Njihni simptomat e sëmundjeve të shkaktuara nga të nxehtit
Simptomat ndryshojnë sipas individëve, shpjegon Bharat Venkat, drejtor i Heat Lab në Universitetin e Kalifornisë, Los Anxhelos. Medikamentet apo sëmundjet kronike mund ta bëjnë më të vështirë rregullimin e temperaturës së trupit apo vërejtjen e shenjave paralajmëruese. Shenjat e para përfshijnë djersitje të rënduar, ngërçe muskulore dhe dhimbje koke. Këto janë sinjale për të ndalur aktivitetin dhe për t’u freskuar, për shembull, duke përdorur ujë të ftohtë apo duke hyrë në ambiente me ajër të kondicionuar. Me kalimin në lodhje nga të nxehtit, shfaqen simptoma të reja si rrahje të shpejta të zemrës dhe marramendje. Në fazën më të avancuar, pra goditjen nga të nxehtit, mund të ndodhin konfuzion, të folur jo i qartë dhe të fikët. Ward thekson se në këto raste është e domosdoshme të kontaktoni shërbimet e urgjencës. “Mos ngurroni të telefononi urgjencën apo të shkoni në qendrën e kujdesit mjekësor nëse mendoni se e keni tepruar me ekspozimin ndaj të nxehtit,” thotë ajo.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto