Asteroidi që zhduku dinosaurët zbulohet të ketë pasur një origjinë të çuditshme! - Business Magazine Albania

Asteroidi që zhduku dinosaurët zbulohet të ketë pasur një origjinë të çuditshme!

Një asteroid që goditi Gjirin e Meksikës 66 milionë vjet më parë, ndryshoi përjetësisht Tokën. Ky ndikim shkaktoi një ngjarje masive zhdukjeje, duke zhdukur rreth 60 për qind të specieve të planetit – përfshirë të gjithë dinosaurët që nuk ishin shpendë.

Tani, dëshmi të reja sugjerojnë se asteroidi që shkaktoi këtë shkatërrim nuk erdhi nga afër, por nga shumë larg: përtej pjesëve të jashtme të Sistemit Diellor. Autorët e studimit, të botuar në revistën Science, thonë se këto dëshmi më në fund zgjidhin debatet e gjata rreth këtij momenti kritik në historinë e planetit tonë.

“Kjo është një nga ato studime që të bën të ndalosh dhe të mendosh për ndërlidhjen kozmike të gjithçkaje,” shpjegoi paleontologu Prof. Stephen Brusatte, i cili nuk ishte i përfshirë në kërkim, për BBC Science Focus.

“Është e jashtëzakonshme të mendosh se një ditë, 66 milionë vjet më parë, dinosaurët në të gjithë botën po vazhdonin jetën e tyre ashtu siç kishin bërë për dhjetëra miliona vjet, dhe pastaj papritmas ky asteroid mbërrin nga askund dhe e ndryshon botën përgjithmonë. Por, nuk erdhi nga askund; kishte një origjinë, dhe ajo origjinë ishte në skajet e largëta të Sistemit Diellor, përtej Jupiterit.”

Ky moment në kohë, mes epokave Kretac dhe Paleogjen, është kapur në kiminë e shtresave të shkëmbinjve të varrosura nën sipërfaqen e Tokës, në të gjithë botën. Në gjeologji, kjo shtresë shkëmbi njihet si kufiri K-Pg. Këtu, shkencëtarët kanë gjetur më parë nivele të larta të elementeve të grupit të platinit (përfshirë iridiumin, rutheniumin, osmin, rodiumin, platinën dhe palladiumin).

Lexo edhe:X rrit angazhimin në video me një aplikacion të ri për televizorë

Këto elemente janë të rralla në Tokë, por të zakonshme në meteoritë. Megjithatë, disa shkencëtarë kanë menduar më parë se nivelet e larta të këtyre elementeve mund të jenë shkaktuar nga aktiviteti vullkanik i gjerë. Të tjerë mendonin se përbërja specifike e elementeve, e njohur si nënshkrimi izotopik, përputhej më shumë me atë të asteroideve.

Për të zgjidhur debatin, studiuesit morën mostra nga kufiri K-Pg. Duke i krahasuar me mostrat nga ndikime të tjera të asteroideve, ekipi zbuloi se nivelet e izotopeve të rutheniumit (Ru) nuk ishin të ngjashme me ato nga Toka apo lloje të tjera meteoritesh. Në vend të kësaj, ato përputheshin ngushtë me kondritet karbonace të jashtëtokshme: një lloj asteroidi që formohet në pjesët e jashtme të Sistemit Diellor.

“Të mendosh se kjo copëz mbeturinash hapësinore, nga një vend kaq i largët dhe i thellë, në njëfarë mënyre, përkundër të gjitha gjasave, u përplas me Tokën dhe dinosaurët. Është një histori kaq e pamundur, por në fakt ndodhi,” tha Brusatte.

bbc

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.

Na Suporto
Must watch
Business Mag Nr. #40 – Dhjetor 2025

Ky fundvit na gjen duke festuar një dekadë nga botimi ynë i parë. Një dekadë histori, rrëfime e përpjekjesh për të qenë zëri i sipërmarrjes shqiptare, për t’i dhënë hapësirë dhe MOMENTUM çdo biznesi në rrugëtimin e tij për tu rritur e triumfuar. 

Një dekadë si dokumentim i rrugës që ka përshkruar biznesi shqiptar; një dekadë që të zhyt në refletime për çfarë ka kaluar dhe të fton të mendosh sesi do të duket ekonomia e së ardhmes. 

Ndërsa hyjmë në vitin e ri 2026, duket se për bizneset dhe vendimmarrësit një realitet i ri po bëhet më se i qartë: modeli tradicional i rritjes nuk mund të jetë më i mjaftueshëm. Perspektiva europiane e Shqipërisë, teknologjia, pritshmëritë e konsumatorëve, përgjegjësia sociale dhe ajo ambientale po i imponojnë ekonomisë një transformim të domosdoshëm. Koha kërkon një ekonomi që është njëkohësisht digjitale, inovative, por edhe e qëndrueshme. 

Në kopertinë vjen Guvernatori Gent Sejko, i cili flet për një ekonomi që rritet në një dekadë trazirash globale dhe për rolin thelbësor që luan stabiliteti financiar.

Rubrika “Green” i kthehet një prej temave më të nxehta të dekadës: energjia,  klima, ekonomia qarkulluese. Shqipëria ka qenë e bekuar me burime të riciklueshme, …

See more
Follow us
0