Teleskopi Webb kap një pamje të paparë më parë të zemrës së Rrugës së Qumështit - Business Magazine Albania

Teleskopi Webb kap një pamje të paparë më parë të zemrës së Rrugës së Qumështit

Rruga e Qumeshtit

Teleskopi Hapësinor James Webb ka parë në zemër të galaktikës Rruga e Qumështit, duke zbuluar veçori dhe mistere të reja brenda rajonit kaotik që mund të ndihmojë astronomët të zbulojnë më shumë detaje rreth universit të hershëm.

Aftësia e observatorit hapësinor për të parë universin në dritën infra të kuqe, e cila është e padukshme për syrin e njeriut, kapi detaje të papara kurrë më parë.

Astronomët përdorën Webb-in për të parë Shigjetarin C, ose Sgr C, një rajon aktiv i formimit të yjeve që ndodhet rreth 300 vite dritë nga vrima e zezë supermasive qëndrore e galaktikes Shigjetari A*.

“Imazhi nga Webb është mahnitës dhe të dhënat që do të marrim prej saj janë akoma më të mira”, tha Samuel Crowe, hetuesi kryesor i vëzhgimeve dhe një student universitar në Universitetin e Virxhinias.

“Yjet masivë janë fabrika që prodhojnë elementë të rëndë në bërthamat e tyre bërthamore, kështu që t’i kuptosh më mirë ato është si të mësosh historinë e origjinës së pjesës më të madhe të universit.”

Studimi i qendrës së Rrugës së Qumështit me Webb-in mund të sigurojë njohuri se sa yje formohen atje dhe nëse yjet masivë kanë më shumë gjasa të formohen pranë qendrës galaktike sesa krahëve spirale të galaktikës.

Vlerësohet se ka rreth 500,000 yje që shkëlqejnë brenda imazhit, të gjithë në madhësi dhe moshë. Midis tyre janë një grumbull protoyjesh , ose masa të dendura pluhuri dhe gazi që ende po zhvillohen dhe po rriten në yje të plotë duke përfshirë një protostar masiv në qendër të grupimit që ka më shumë se 30 herë masën e diellit. Protoyjet po lëshojnë materiale të ndezura, duke krijuar topa drite që dalin nga formacioni, i cili duket në mënyrë dramatike të errët në dritën infra të kuqe.

Astronomët janë ende duke u përpjekur të përcaktojnë se çfarë e  ka krijuar sasinë e madhe të gazit me energji, e cila tejkalon atë që normalisht do të lëshohej nga yjet e rinj masivë.  “Webb na ka ofruar një ton të dhënash për këtë mjedis ekstrem dhe ne sapo kemi filluar të gërmojmë në të.”

cnn.com

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.

Na Suporto
Business Mag Nr. #41 – Mars 2026

Shqipëria… e brezit që po vjen!

Arsimimi dhe edukimi janë kura që ndal çdo të keqe. Një komb i arsimuar, një komb që investon në rininë e tij, në gjeneratat që i lënë vendin njëra-tjetrës, është padyshim një komb që do të ketë prosperitet dhe stabilitet afatgjatë. Shqipëria ka ende shumë mangësi në këtë aspekt; strukturat arsimore dhe programet edukative të vjetëruara shpesh nuk i përgjigjen kërkesave të kohës dhe tregut të punës. Por diçka ka nisur të lëvizë. Reforma të reja, iniciativa private, bashkëpunime ndërkombëtare dhe, mbi të gjitha, një valë e re entuziazmi tek të rinjtë po krijojnë shenja të qarta optimizmi.

Ky edicion i revistës vë në qendër të vëmendjes pikërisht këtë frymë të re. Në kopertinë kryesore sjellim historitë frymëzuese të pesë adoleshentëve të talentuar, të motivuar, me ambicie të mëdha dhe shpirt luftarak. Ata nuk janë thjesht nxënës të shkëlqyer, por ambasadorët e vërtetë të Shqipërisë të së nesërmes, dëshmi e gjallë se potenciali ynë kombëtar është vital.

Në faqet e brendshme, Bledar Shella, kreu i  bordit të Shoqatës së Bankave të Shqipërisë, na flet hapur për të ardhmen e sektorit financiar, sfidat e digjitalizimit dhe rolin e bankave në mbështetjen e ekonomisë reale. …

See more
Follow us
0