Një studim i realizuar me përfaqësues të kompanive nga Serbia, që operojnë si në tregun vendas ashtu edhe në atë ndërkombëtar, tregon se 90.9% e tyre besojnë se përdorimi i inteligjencës artificiale do të jetë një aftësi teknike thelbësore në pesë vitet e ardhshme.
Raporti “remAIn relevant: Aftësi për punët e së ardhmes” nxjerr në pah se kërkesat e tregut të punës po ndryshojnë me shpejtësi. Inteligjenca artificiale nuk është më një kompetencë e specializuar, por po bëhet pjesë e aftësive bazë, ndërsa fleksibiliteti dhe përshtatshmëria po marrin një rol gjithnjë e më të rëndësishëm.
Në të njëjtën kohë, pas përfundimit të arsimit formal, të rinjtë shpesh përballen me nevojën për mbështetje shtesë për të fituar aftësi dhe njohuri që përputhen me realitetin e tregut të punës. Kjo tregon një hendek të qartë mes asaj që mësohet në institucione dhe asaj që kërkohet nga punëdhënësit.
Struktura e kompanive të përfshira në hulumtim i jep peshë rezultateve: 94% e tyre kanë më shumë se 100 punonjës, ndërsa 72.7% janë në pronësi të huaj ose të përzier. Kjo do të thotë se gjetjet reflektojnë pritje reale të një tregu global dhe konkurrues.
Rezultatet tregojnë qartë një drejtim të ri. Pothuajse të gjitha kompanitë e konsiderojnë inteligjencën artificiale si një aftësi kyçe për të ardhmen. Në të njëjtën kohë, shumica dërrmuese thekson rëndësinë e fleksibilitetit, përshtatshmërisë dhe të mësuarit të vazhdueshëm. Megjithatë, më shumë se gjysma e tyre e identifikojnë mungesën e përvojës në teknologji specifike si një nga sfidat kryesore gjatë punësimit.
Ndërkohë, kërkesa për specialistë në inteligjencën artificiale dhe machine learning pritet të rritet ndjeshëm, ashtu si edhe nevoja për ekspertë në analizën dhe menaxhimin e të dhënave. Megjithatë, punëdhënësit vlerësojnë se mendimi analitik dhe krijues i kandidatëve mbetet në një nivel mesatar, duke sinjalizuar një hapësirë të madhe për përmirësim.
Lexo edhe: Raporti i ”Freedom House”: Shqipëria e Kosova shënojnë progres, Serbia e fundit
Në thelb, raporti tregon se inteligjenca artificiale dhe puna me të dhënat nuk janë më aftësi të rezervuara për një rreth të ngushtë ekspertësh. Ato po bëhen baza e konkurrueshmërisë për çdo kompani, pavarësisht industrisë.
Nga ana tjetër, një problem i vazhdueshëm mbetet mungesa e aftësive thelbësore për të punuar në një mjedis dinamik. Punëdhënësit theksojnë se kandidatëve shpesh u mungojnë aftësitë për zgjidhjen e problemeve, komunikimi efektiv, proaktiviteti dhe gatishmëria për të mësuar vazhdimisht.
Sipas Tanja Kuzman, drejtoreshë e Iniciativës Dixhitale të Serbisë, përdorimi i inteligjencës artificiale po bëhet një aftësi horizontale, njësoj si njohja e një gjuhe të huaj apo përdorimi i kompjuterit dikur. Ajo thekson se kjo nuk është më një avantazh, por një domosdoshmëri për të mbetur relevant në tregun e punës.
Ajo shton gjithashtu se një diplomë nuk është më fundi i rrugëtimit, por vetëm pika e nisjes. Fleksibiliteti dhe të mësuarit e vazhdueshëm po shihen si cilësitë më të rëndësishme të punonjësve, çka kërkon ndërtimin e sistemeve arsimore që i pajisin studentët me aftësi praktike që gjatë studimeve.
Në këtë drejtim, raporti rekomandon një bashkëpunim më të ngushtë mes akademisë dhe sektorit privat, përmes projekteve praktike, programeve të mentorimit dhe iniciativave arsimore joformale. Fokusi duhet të jetë tek zhvillimi i aftësive në inteligjencën artificiale, analizën e të dhënave dhe sigurinë kibernetike, por edhe tek mendimi analitik dhe krijues.
Në fund, mesazhi është i qartë: aftësitë për punët e së ardhmes nuk janë më ekskluzive për fushat teknike. Ato janë po aq të rëndësishme edhe për studentët e shkencave sociale dhe humaniste, duke reflektuar një transformim të thellë të tregut të punës.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto
