Shqiptarët rrisin kredinë konsumatore në këtë vit pandemie

Gjatë krizave individët kanë tendencë që të kursejnë pasi kanë plotësuar nevojat bazë të jetës.

Sipas Bankës Botërore vihet re një rritje e depozitave në sistemin bankat ku teorikisht janë katër faktorë kryesor që ndikojnë në këtë sjellje, si në vijim:

  • Së pari konsumatorët janë të prirje që të rrisin kursimet pasi e ardhmja është e paparashikuar,
  • Së dyti, individët heqin dorë nga investimet që kanë risk shumë të lartë ndaj dhe drejtohen drejt depozitave
  • Së treti, lidhet me rritjen e kërkesës për depozita, nëse bizneset ulin kërkesën për kredi bankat nxiten të rrisin normën e interesit për depozita për të tërhequr këto të fundit
  • Së katërti, politikat fiskale dhe monetare ekspansiv mund të kenë nxitur kursimet/ depozitat.

Për më tepër ka një lidhje pozitive ndërmjet vendeve që kanë normën më të lartë të infektimit dhe rritjes së nivelit të depozitave në vend.

Por çfarë ka ndodhur me depozitat në Shqipëri gjatë kësaj kohe?

Grafiku 1. Depozitat në Shqipëri, T1,2019-T3, 2020

Burim: Banka e Shqipërisë, 2020

Siç edhe paraqitet në Grafikun më sipër në tremujorin e parë të 2020, aty ku edhe pandemia u ndje më shumë në vend ka një rritje të nivelit të depozitave me 5% krahasuar me tremujorin E mëparshëm. E njëjta sjellje vihet re edhe për tremujorin e tretë të 2020 ku ka një rritje të nivelit të përgjithshëm të depozitave me 1%.

Sjellje e tillë, kryesisht shpjegohet me incentivën që kanë konsumatorët të drejtohen tek kursimi për një të ardhme të pasigurt që kanë përpara. Nuk do ta lidhja me politikat fiskale dhe ato monetare të ndërmarra në vend pasi në të dyja rastet kanë qenë ndërhyrje minimaliste për të ndikuar në sjelljen e individit. Pra gjatë kësaj periudhe pandemi kush ka pasur mundësi të kursej ka kursyer.

Por nga ana tjetër, jo të gjithë kanë mundësi që të kursejnë ndaj edhe një pjesë e individëve ju janë drejtuar institucioneve financiare për të mbuluar shpenzimet bazë siç është edhe rasti i konsumit.

Grafiku 2. Kredia Konsumatore për individë T1, 2019- T3, 2020

Burim: Banka e Shqipërisë, 2020

Siç, vihet re edhe  nga grafiku 2, kredia konsumatorë ka pësuar rritje në tremujorin e parë të 2020, periudhe kohore gjatë të cilës pandemia u ndje edhe më shumë në Shqipëri duke u rritur me 1.4%. Ka rënie të kredisë konsumatorë kur filluan edhe të lirohen pak masat shtrënguese në “luftën ndaj covid19” pasi individët mund të mbulonin shpenzimet fikse bazuar në të ardhurën nga paga. Sjellja e rritjes së kredisë konsumatorë filloi të shfaqet përsëri gjatë tremujorit të tretë të 2020, pasi një nga industritë e cila punësonte një numër relativisht të lartë personash pësoi goditje dhe kjo industri ishte turizmi.

Po si është shpërndarja në qarqe në lidhje me kredinë konsumatore?

Grafiku 3. Kredia konsuamtore sipas qarqeve në T1, 2020

Burimi: Banka e Shqipërisë, 2020

Grafiku 3, më sipër tregon ndarjen në qarqe të kredisë konsumatorë që individët kanë marrë në tremujorin e parë të 2020. Pjesën më të madhe të peshës e zë qyteti i Tiranës, kjo lidhet edhe me numrin e popullsisë por edhe me lehtësinë e aksesit në marrjen e kredive, fakti që pjesa më e madhe e individëve janë në marrëdhënie pune dhe e kanë më të lehtë të marrin kredi, etj. Pas Tiranës vjen Durrësi, Vlora, Shkodra dhe Fieri.

Thënë kjo, pandemia i ka drejtuar shqiptarët të marrin kredi për të mbuluar nevoja e tyre më bazike, barrën e se cilës do e ndjejnë në vijim sapo të kalojë kjo situate. E ndërsa deri më tani i gjithë ky problem ka qenë “luftë me virusin” duket se në vijim do jetë më shumë “luftë me varfërinë”.

 

 

Must watch
Business Mag Nr. #24 - Tetor 2020

Numri 24 i revistës Businessmag.al sjell një panoramë të zhvillimeve, përshtatjeve dhe ecurisë në sektorë të ndryshëm të ekonomisë. Në të njëjtën kohë, shohim zhvillime relativisht të kënaqshme.  Organizime të reja si Dhoma Ekonomike e Gruas, duket si një shpresë për më shumë zë, lobim dhe mbështetje për gratë sipërmarrëse dhe sipërmarrjet e reja.

Gjatë kësaj periudhe angazhime si programi “Ringrihu më i fortë”, ishin një lloj kundërpërgjigje ndaj dëmeve ekonomike që po shkakton pandemia.

Influencerat vijojnë të rrisin hapësirat e tyre dhe janë bërë një instrument i rëndësishëm marketimi. Në brendësi të revistës do të gjeni renditjen e top 100 influencerave më të mëdhenj në vend.

Gjatë kësaj vere ndërkohë, vetë Businessmag pati një fushatë të suksesshme të promovimit të turizmit shqiptar. Qindra të rinj u angazhuan të dërgojnë foto dhe përshkrimet e vendeve të ndryshme të Shqipërisë.

Shiko më shumë
Na ndiqni në rrjetet sociale