Punët kryesore dhe tregu i punës në 2025, epoka e tranzicionit... - Business Magazine Albania

Punët kryesore dhe tregu i punës në 2025, epoka e tranzicionit digjital dhe revolucionit të IA-së

Viti 2025 shënoi një kthesë të fortë për tregun global të punës, duke sjellë një kombinim sfidash dhe mundësish të reja. Transformimi digjital dhe përhapja e Inteligjencës Artificiale (IA) po riformësojnë profesionet, aftësitë dhe mënyrën se si funksionojnë kompanitë në mbarë botën.

Papunësi e ulët, por pabarazi të forta

Sipas OECD, tregu i punës hyri në vitin 2026 me një normë papunësie 4,9% në prill 2025, një nga nivelet më të ulëta historike në vendet e zhvilluara. Por pas kësaj shifre fshihen kontraste të forta:

  • 🇧🇷 Brazili regjistroi rritje rekord pagash

  • 🇯🇵 Japonia vijoi rënien e pagave reale

  • 🇬🇧 Mbretëria e Bashkuar përjetoi ngadalësim punësimi, pavarësisht rritjes së pagave

  • 🇿🇦 Afrika e Jugut arriti 32,9% papunësi, një nga nivelet më të larta globale

IA po zhduk role, por po krijon profesione të reja

Raporti Future of Jobs 2025 i Forumit Ekonomik Botëror tregon një realitet të ri:

  • 41% e kompanive planifikojnë të reduktojnë pozicione të ekspozuara ndaj automatizimit

  • 70% synojnë të punësojnë staf me aftësi të lidhura me IA-në

  • Deri në vitin 2030 parashikohen 78 milion role të reja neto, ndërsa 22% e vendeve ekzistuese të punës do të transformohen

Si pasojë, kompanitë po investojnë gjithnjë e më shumë në rikualifikim, trajnime digjitale dhe mirëqenie të punonjësve.

Të rinjtë përballë një tregu gjithnjë e më konkurrues

Një nga alarmet kryesore të vitit 2025 ishte tkurrja e vendeve të punës për fillestarët. Që nga janari 2024, shpalljet për pozicione hyrëse ranë me 29%, duke rritur papunësinë e të rinjve në SHBA, Indi, Kinë dhe Afrikën e Veriut.

Si reagim, shumë të rinj po:

  • Diversifikojnë burimet e të ardhurave

  • Ndjekin praktika profesionale

  • Investojnë në aftësi teknike dhe profesione manuale

Agjentët e IA-së hyjnë në përdorim masiv

Teknologjitë e IA-së nuk janë më eksperimente. 82% e drejtuesve të kompanive planifikojnë të adoptojnë agjentë inteligjentë brenda 1–3 viteve, duke automatizuar detyra administrative dhe menaxheriale. Megjithatë, sfida si siguria, privatësia dhe besimi mbeten të hapura.

Paradoksi i aftësive, tepricë dhe mungesë njëkohësisht

Tregu po përballet me një kontrast ekstrem:

  • Tepricë punëtorësh në profesione tradicionale

  • Mungesë kritike ekspertësh në IA, analizë të dhënash dhe teknologji

Sipas WEF, 94% e drejtuesve raportojnë mungesa aftësish, duke shtyrë punonjësit të investojnë në zhvillim personal dhe kompetenca digjitale.

Konfliktet dhe emigracioni ndikojnë fuqishëm tregun e punës

Me mbi 122 milionë persona të zhvendosur globalisht, konfliktet dhe fragmentimi ekonomik po rrisin presionin mbi tregjet e punës. Shkurtimet në ndihmën humanitare dhe krizat gjeopolitike pritet të vazhdojnë të ndikojnë punësimin edhe në vitet e ardhshme.

Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Kjo punë që e bëjmë me shumë dashuri nuk ka të paguar. Ne jemi platforma e vetme e cila promovon modelin pozitiv të sipërmarrjes së lirë. Përmes kësaj platforme mbështesim edukimin gjatë gjithë jetës si mjet për zhvillimin personal dhe profesional të brezave. Kontributi juaj do të na ndihmojë në vazhdimin e këtij misioni në gjithë trevat shqipfolëse.

✨ Thënia e ditës
“Suksesi arrihet më shpesh nga ata që nuk e dinë se dështimi është i pashmangshëm.”
— Coco Chanel
Must watch
Business Mag Nr. #40 – Dhjetor 2025

Ky fundvit na gjen duke festuar një dekadë nga botimi ynë i parë. Një dekadë histori, rrëfime e përpjekjesh për të qenë zëri i sipërmarrjes shqiptare, për t’i dhënë hapësirë dhe MOMENTUM çdo biznesi në rrugëtimin e tij për tu rritur e triumfuar. 

Një dekadë si dokumentim i rrugës që ka përshkruar biznesi shqiptar; një dekadë që të zhyt në refletime për çfarë ka kaluar dhe të fton të mendosh sesi do të duket ekonomia e së ardhmes. 

Ndërsa hyjmë në vitin e ri 2026, duket se për bizneset dhe vendimmarrësit një realitet i ri po bëhet më se i qartë: modeli tradicional i rritjes nuk mund të jetë më i mjaftueshëm. Perspektiva europiane e Shqipërisë, teknologjia, pritshmëritë e konsumatorëve, përgjegjësia sociale dhe ajo ambientale po i imponojnë ekonomisë një transformim të domosdoshëm. Koha kërkon një ekonomi që është njëkohësisht digjitale, inovative, por edhe e qëndrueshme. 

Në kopertinë vjen Guvernatori Gent Sejko, i cili flet për një ekonomi që rritet në një dekadë trazirash globale dhe për rolin thelbësor që luan stabiliteti financiar.

Rubrika “Green” i kthehet një prej temave më të nxehta të dekadës: energjia,  klima, ekonomia qarkulluese. Shqipëria ka qenë e bekuar me burime të riciklueshme, …

Shiko më shumë
Na ndiqni në rrjetet sociale
0