Prodhimi i Brendshëm Bruto (PBB) për frymë në standardin e fuqisë blerëse (PPS) ndryshon ndjeshëm në Europë në vitin 2025. Një në tre qytetarë të BE-së jeton në një vend ku PBB për frymë në PPS është mbi mesataren e BE-së. PBB për frymë në PPS është një tregues i përdorur gjerësisht për të krahasuar nivelet e të ardhurave kombëtare, pasi merr parasysh ndryshimet në nivelin e çmimeve mes vendeve.
Në vitin 2025, ky tregues varion nga 68 në Bullgari dhe Greqi deri në 239 në Luksemburg, sipas Eurostat. Kjo do të thotë se është rreth 3.5 herë më i lartë në Luksemburg krahasuar me Bullgarinë dhe Greqinë. Pas përshtatjes për çmimet, një qytetar mesatar në BE mund të përballojë 100 njësi të një “shporte” standarde mallrash dhe shërbimesh. Në Bullgari dhe Greqi kjo bie në rreth 68 njësi, ndërsa në Luksemburg arrin në 239 njësi. Irlanda ndjek shumë afër me 237 njësi. Këto shifra tregojnë se Luksemburgu dhe Irlanda kanë nivelet më të larta të PBB-së për frymë, respektivisht 139% dhe 137% mbi mesataren e BE-së. Në të kundërt, Bullgaria dhe Greqia janë 32% nën mesataren. Pas këtyre dy rasteve ekstreme, Holanda renditet me 134% të mesatares së BE-së, e ndjekur nga Danimarka (127%) dhe Austria (117%). Gjermania dhe Belgjika janë në 115%, Suedia dhe Malta në 110%, ndërsa Finlanda në 101%.
Gjermania kryeson “katërshen e madhe”
Mes ekonomive kryesore të BE-së, Gjermania ka PBB-në më të lartë për frymë në PPS me 115% të mesatares. Franca është pranë mesatares me 98%, Italia në 96%, ndërsa Spanja më poshtë me 92%. Tetë vende janë të paktën 20% nën mesatare. Përveç Greqisë dhe Bullgarisë, edhe gjashtë vende të tjera janë të paktën 20% nën mesataren e BE-së: Letonia (71%), Sllovakia (75%), Hungaria (76%), Kroacia (78%), Rumania (79%) dhe Estonia (79%). Polonia dhe Portugalia qëndrojnë në rreth 81% të mesatares.
Lexo edhe: Lufta është më shumë sesa thjesht… kriza e naftës!
Mesatarja e BE-së: 41,600 euro për frymë
Në terma eurosh të përshtatur për PPS, mesatarja e PBB-së për frymë në BE ishte rreth 41,600 euro në vitin 2025. Ajo varion nga 28,300 euro në Bullgari deri në 99,300 euro në Luksemburg. Përveç Luksemburgut dhe Irlandës, mbi 50,000 euro për frymë regjistrohen edhe në Holandë (55,600) dhe Danimarkë (52,800). Në Gjermani është 47,900 euro, ndërsa në Francë 40,700 euro. Në 10 vende të BE-së, ky tregues është nën 35,000 euro.
Europa Lindore vs Perëndimore dhe Veriore
Në përgjithësi, vendet e Europës Lindore kanë nivelet më të ulëta të PBB-së për frymë, ndërsa ato të Europës Perëndimore dhe Veriore më të lartat. Produktiviteti i punës dhe intensiteti i punësimit janë faktorë kyç që shpjegojnë këto diferenca.
Vendet kandidate të BE-së kanë PBB për frymë më të ulët
Vendet kandidate për në Bashkimin Europian, Mbretëria e Bashkuar dhe vendet e Shoqatës Europiane të Tregtisë së Lirë (EFTA) nuk përfshihen në rezultatet paraprake. Megjithatë, të dhënat për vitin 2024 ofrojnë një pasqyrë të dobishme. Vendet kandidate kanë nivele dukshëm më të ulëta të PBB-së për frymë në terma të fuqisë blerëse (PPS). Ky tregues është 35% e mesatares së BE-së në Bosnje dhe Hercegovinë, 42% në Shqipëri dhe Maqedoninë e Veriut, 52% në Serbi, 53% në Mal të Zi dhe 72% në Turqi. Me përjashtim të Turqisë, të gjitha vendet kandidate qëndrojnë poshtë niveleve të vendeve anëtare të BE-së. Mbretëria e Bashkuar (99%) është pranë mesatares së BE-së, ndërsa vendet e EFTA-s paraqesin nivele dukshëm më të larta të PBB-së për frymë: 160% e mesatares në Norvegji, 151% në Zvicër dhe 131% në Islandë. Konsumi individual real për frymë në PPS mbetet një tregues kyç i mirëqenies materiale të familjeve dhe standardit të jetesës. Hendeku mes vendeve është më i vogël në këtë tregues sesa në PBB-në për frymë.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto
