Një nga zbulimet më alarmuese të sigurisë kibernetike është bërë publike nga FBI, e cila ka konfirmuar se 630 milionë fjalëkalime të komprometuara janë gjetur në pajisjet e sekuestruara nga një hacker i vetëm. Të dhënat tashmë janë shtuar në bazat globale të monitorimit të shkeljeve digjitale, duke ngritur alarmin për miliona përdorues në mbarë botën.
Sipas ekspertit të njohur të sigurisë kibernetike Troy Hunt, krijues i platformës “Have I Been Pwned”, FBI i ka dorëzuar listën për ta integruar në databazën që përmban mbi 17 miliardë kredenciale të komprometuara. Rreth 46 milionë prej këtyre fjalëkalimeve janë zbuluar për herë të parë, çka do të thotë se përdoruesit nuk kishin pasur më parë asnjë paralajmërim për rrezikun.
“Të dhënat vijnë nga tregje të errëta në internet, kanale në Telegram dhe sulme të njohura si ‘infostealer’,” bëjnë të ditur hetuesit. Edhe pse një pjesë e fjalëkalimeve mund të jenë të vjetra, ekspertët paralajmërojnë se edhe një fjalëkalim i vetëm i ripërdorur mund të hapë derën për shumë llogari njëkohësisht.
Si të kontrolloni menjëherë nëse jeni prekur
Lajmi i mirë është se kontrolli është i thjeshtë dhe i sigurt. Përdoruesit mund të hyjnë në shërbimin “Pwned Passwords”, ku mund të verifikojnë nëse fjalëkalimet e tyre janë komprometuar. Sipas Hunt, procesi është i mbrojtur: fjalëkalimet nuk ruhen dhe nuk lidhen me email apo identitet personal, pasi përdoren vetëm forma të enkriptuara (hashed).
Ekspertët këshillojnë që, nëse një fjalëkalim rezulton i komprometuar, ai duhet të ndryshohet menjëherë, përpara se llogaritë të bëhen objekt i sulmeve automatike që përdorin kombinime të vjedhura.
Çfarë duhet të bëni për t’u mbrojtur?
Specialistët e sigurisë kibernetike janë të njëzëshëm në rekomandimet e tyre:
-
Përdorni një menaxhues fjalëkalimesh për të krijuar dhe ruajtur fjalëkalime të forta dhe unike
-
Mos ripërdorni të njëjtin fjalëkalim në disa llogari
-
Aktivizoni verifikimin me dy faktorë (2FA) kudo që është e mundur
-
Kaloni te passkeys, nëse platformat i ofrojnë si alternativë më të sigurt
Menaxherët e fjalëkalimeve si Google Password Manager, Apple Passwords, 1Password apo Proton Pass ofrojnë gjithashtu funksione që paralajmërojnë automatikisht nëse ndonjë kredencial është zbuluar në rrjedhje të të dhënave.
Paralajmërim i qartë nga FBI?
Ekspertët theksojnë se ky nuk do të jetë rasti i fundit i një zbulimi të tillë. “Është vetëm çështje kohe para se të zbulohet databaza e radhës,” paralajmërojnë ata. Prandaj, ky raport i FBI-së shihet si një thirrje urgjente për të përmirësuar sigurinë personale online.
Në një botë gjithnjë e më digjitale, mbrojtja e fjalëkalimeve nuk është më opsion, është domosdoshmëri.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Kjo punë që e bëjmë me shumë dashuri nuk ka të paguar. Ne jemi platforma e vetme e cila promovon modelin pozitiv të sipërmarrjes së lirë. Përmes kësaj platforme mbështesim edukimin gjatë gjithë jetës si mjet për zhvillimin personal dhe profesional të brezave. Kontributi juaj do të na ndihmojë në vazhdimin e këtij misioni në gjithë trevat shqipfolëse.
Mund të kontribuoni KETU. Falemnderit.
