Nëse jeni nga ata që nuk u lejoni mysafirëve të hyjnë me këpucë në shtëpi, mund të keni pasur ndjenja të përziera: nga kujdesi për pastërtinë tek frika se mos dëmtoni dyshemenë tuaj. Por sa e justifikuar është kjo praktikë? Studimet e fundit ofrojnë një perspektivë të re, të bazuar në shkencë.
Ekspertët thonë se thembrat e këpucëve bartin një larmi mikrobesh dhe baktere të ndryshme. “Varet se ku keni shkelur, por të dhënat tregojnë se këpucët mund të bartin miliona baktere,” shpjegon Karen Duus, profesoreshë e mikrobiologjisë në Touro University Nevada. Mes tyre përfshihen MRSA, E. coli, Clostridioides difficile dhe Klebsiella pneumonia. Një studim i vitit 2008 zbuloi se E. coli gjendej në 27% të këpucëve të pjesëmarrësve, ndërsa bakteri coliform, i pranishëm në tokë dhe në traktin tretës të kafshëve, ishte gjetur në 96% të tyre.
Jo vetëm baktere, studimet sugjerojnë se në zona urbane, plumbi dhe pesticide të ndryshme mund të bartën në shtëpi përmes këpucëve. Por a është kjo rrezik për shëndetin? Për shumicën e të rriturve të shëndetshëm, përgjigja duket jo. “Niveli i baktereve në këpucë zakonisht nuk është i mjaftueshëm për të shkaktuar sëmundje, përveçse nëse arrijnë në gojë ose plagë të hapura në sasi të mëdha,” thotë Geny Augustine, mjeke familjare.
Jack Gilbert, profesor pediatrie në University of California, San Diego, përforcon këtë tezë. Ai shpjegon se nuk ka prova që tregojnë lidhje të drejtpërdrejtë midis mbajtjes së këpucëve në shtëpi dhe problemeve serioze shëndetësore. Në fakt, disa studime sugjerojnë se këpucët mund të sjellin mikroorganizma të dobishëm që ndihmojnë sistemin imunitar.
Megjithatë, ka kategori njerëzish që duhet të jenë të kujdesshëm. Fëmijët e vegjël, për shembull, që shpesh fusin duart në gojë, mund të jenë më të ekspozuar ndaj baktereve. Po ashtu, personat me sistem imunitar të dobësuar, ose ata që vuajnë nga alergji, mund të kenë arsye të forta për të ndjekur rregullin e “pa këpucë”.
Në thelb, eksperti Jill Litt nga University of Colorado Boulder sugjeron: “Për familjet me fëmijë ose persona të ekspozuar ndaj rreziqeve, heqja e këpucëve është një masë e thjeshtë për të mbrojtur shëndetin.” Ndërsa për të tjerët, ky zakon është kryesisht për të ruajtur pastërtinë dhe për të lehtësuar pastrimin.
Pra, kur ftojmë mysafirë, pyetja “Duhet të heqin këpucët?” nuk ka një përgjigje absolute. Shkenca tregon se rreziku real për shumicën është minimal, por për disa kategori, ky zakon mund të bëjë diferencën. Në fund të fundit, gjithçka varet nga kush jeton në shtëpi, sa e lartë është toleranca juaj ndaj “ndyrësisë” dhe sa shpesh jeni të gatshëm të pastroni.
Që nga viti 2015 nxisim shpirtin sipërmarrës, inovacionin dhe rritjen personale duke ndikuar në zhvillimin e një mjedisi motivues dhe pozitiv tek lexuesit tanë. Mbështetja juaj na ndihmon ta vazhdojmë këtë mision.
Na Suporto