BE vendos kursin për reduktimin e CO2 me 90% deri në vitin 2040

Deputetët e Parlamentit Europian në Komisionin e Mjedisit kanë miratuar të hënën rishikimin e ligjit klimatik të BE-së, që synon të reduktojë me 90% emetimet e gazeve serrë deri në vitin 2040, krahasuar me nivelet e vitit 1990.

Vendimi përputhet me tekstin e dakordësuar nga shtetet anëtare të BE-së më 5 nëntor, pas negociatave të gjata politike që siguruan fleksibilitete për shtetet e bllokut, në mënyrë që të arrijnë objektivin pa rrezikuar konkurrueshmërinë industriale.

Rezultati i votimit, me 55 pro dhe 32 kundër, hap rrugën për miratimin përfundimtar të ligjit në seancën plenare të së enjtes në Strasburg, pas disa muajsh vonesash dhe mospajtimesh brenda institucioneve të BE-së.

Ligji përcakton që reduktimi 90% i emetimeve të jetë objektiv për vitin 2040, ndërsa lejon përdorimin e deri në 5% të kredive të karbonit për të kompensuar sektorët me performancë të ulët. Një tjetër 5% mund të rishikohet në rast se BE-së i duhet të kompensojë mungesën e mekanizmave natyrorë të absorbimit të karbonit, si p.sh. pyllëzimi jashtë bllokut.

Deputeti spanjoll Javi Lopez (S&D), që udhëheq çështjen në Parlament, e quajti votimin një “sinjal të qartë” për angazhimin e BE-së ndaj udhëheqjes në politikat klimatike. Ai theksoi se synimi është të ruhet balanca mes ambicies dhe drejtësisë sociale, duke siguruar që asnjë grup i shoqërisë të mos mbetet pas në tranzicionin e gjelbër.

Lexo edhe: Përfaqësuesja e BE-së: Shqipërisë i duhet më shumë investim në kërkim dhe zhvillim

Një nga pikat kryesore të marrëveshjes lidhet me përdorimin e kredive ndërkombëtare të karbonit, të cilat duhet të jenë “me cilësi të lartë” dhe “me integritet të lartë”. Parlamenti kërkon që blerja dhe përdorimi i tyre të rregullohet rreptësisht, për të garantuar që ato sjellin realisht ulje të emetimeve në vendet jashtë BE-së dhe të shmangin llogaritjen e dyfishtë.

Në tekstin e miratuar kërkohet që marrëveshjet për kreditë e karbonit të bazohen në mbrojtje të forta institucionale, transparencë, monitorim dhe verifikim të pavarur.

Tiemo Wölken (Gjermani/S&D) pranoi se rezultati nuk ishte aq ambicioz sa kishin kërkuar socialistët, por theksoi se “marrëveshja është më e mirë se asnjë marrëveshje”. Ai shtoi se Parlamenti ka treguar “përgjegjshmëri dhe unitet përballë skepticizmit klimatik dhe populizmit”.

Megjithatë, eurodeputetja austriake Lena Schilling (Greens/EFA) kritikoi përdorimin e kredive ndërkombëtare, duke e cilësuar si “një boshllëk që dobëson ambicien klimatike të BE-së”. Sipas saj, nëse këto kredi nuk japin rezultate të verifikueshme, ato rrezikojnë të dështojnë në arritjen e objektivave dhe t’u kushtojnë miliarda taksapaguesve pa reduktuar realisht emetimet.

Marrëveshja është negociuar nga Partia Popullore Europiane (EPP), Socialistët dhe Demokratët (S&D) dhe Renew Europe, me mbështetjen e grupit të të Gjelbërve (Greens/EFA). Këto forca politike përbëjnë shumicën në Parlament dhe kanë hapur rrugën për miratimin e ligjit në seancën plenare të kësaj jave në Strasburg.